Portal Orzeczeń Sądu Okręgowego w Warszawie

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 23 kwietnia 2025 r.

Sąd Okręgowy w Warszawie, I Wydział Cywilny w składzie:

Przewodniczący: sędzia (del.) Agnieszka Onichimowska

po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2025 r. w Warszawie

na posiedzeniu niejawnym

sprawy z powództwa Banku (...) S.A. z siedzibą w W.

przeciwko O. K.

o zapłatę

I.  zasądza od pozwanego O. K. na rzecz powoda Banku (...) S.A. z siedzibą w W. kwotę 90.133,49 (dziewięćdziesiąt tysięcy sto trzydzieści trzy i 49/100) złotych wraz odsetkami umownymi w wysokości czterokrotności stopy lombardowej NBP rocznie, ale nie więcej niż w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie liczonymi od kwoty 69.606,57 (sześćdziesiąt dziewięć tysięcy sześćset sześć i 57/100) złotych od dnia 21 grudnia 2022 roku do dnia zapłaty;

II.  zasądza od pozwanego O. K. na rzecz powoda Banku (...) S.A. z siedzibą w W. kwotę 12.786,14 (dwanaście tysięcy siedemset osiemdziesiąt sześć i 14/100) złotych, tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty, w tym kwota 5.400,00 (pięć tysięcy czterysta i 00/100) złotych, tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego;

III.  przyznaje adwokatowi K. B. kwotę 2.656,80 (dwa tysiące sześćset pięćdziesiąt sześć i 80/100) złotych w tym kwotę 496,80 (czterysta dziewięćdziesiąt sześć i 80/100) złotych tytułem podatku VAT, tytułem wynagrodzenia za czynności kuratora ustanowionego dla pozwanego, którego miejsce pobytu nie jest znane;

IV.  nakazuje zwrócić z sum Skarbu Państwa na rzecz powoda Banku (...) S.A. z siedzibą w W. kwotę 2.343,20 (dwa tysiące trzysta czterdzieści trzy i 20/100) złotych z tytułu niewykorzystanej zaliczki.

Sędzia (del.) Agnieszka Onichimowska

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 29 grudnia 2022 r. (data stempla pocztowego – k. 31) powód Bank (...) S.A. w W. wniósł o zasądzenie od O. K.:

1.  kwoty: 69.606,57 zł z tytułu należności głównej wraz z dalszymi odsetkami umownymi za opóźnienie w zmiennej wysokości odpowiadającej wysokości czterokrotnej stopy procentowej kredytu lombardowego Narodowego Banku Polskiego, z ograniczeniem do odsetek maksymalnych za opóźnienie od dnia 21 grudnia 2022 r. do dnia zapłaty;

2.  kwoty 3.136,44 zł z tytułu odsetek umownych, naliczonej od należności głównej według stałej stopy procentowej w wysokości 8.99 % od dnia 15 września 2019 r. do dnia 22 marca 2020 r.;

3.  kwoty 17.390,48 zł z tytułu odsetek za opóźnienie w płatności (odsetki przeterminowane) naliczonych od należności głównej za okres od dnia 16 października 2019 r. do dnia 20 grudnia 2022 r. według zmiennej stopy procentowej odpowiadającej wysokości czterokrotnej stopy procentowej kredytu lombardowego Narodowego Banku Polskiego, z ograniczeniem do odsetek maksymalnych za opóźnienie;

4.  kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych, wraz z opłatą od pełnomocnictwa w kwocie 17,00 zł.

W uzasadnieniu powód wskazał, że dochodzi powyższe wskazanych kwot z tytułu zawartej z pozwanym umowy pożyczki gotówkowej numer (...) z dnia 20 czerwca 2018 r., w łącznej kwocie 91.137.46 zł. Wskazano, że wobec niewywiązywania się przez stronę pozwaną z ciążącego na niej zobowiązania terminowego dokonywania spłat w wysokościach ustalonych w zawartej umowie, po wcześniejszym wezwaniu do zapłaty i poinformowaniu o możliwości wniosku o restrukturyzację zadłużenia, umowa została wypowiedziana i w konsekwencji całość zobowiązania stała się wymagalna. ( pozew k. 3-5v)

Nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 23 marca 2023 r. (sygn. akt I Nc 16/23) Sąd Okręgowy w Warszawie uwzględnił w żądanie dochodzone pozwem (k. 35)

Pismem z dnia 29 października 2024 r. kurator nieznanego z miejsca pobytu pozwanego wniósł sprzeciw od nakazu zapłaty wnosząc o jego uchylenie w całości, oddalenie powództwa oraz zasądzenie na rzecz ustanowionego kuratora wynagrodzenia z tytułu pełnionej funkcji w maksymalnej wysokości wraz z podatkiem VAT, oświadczając jednocześnie, iż nie zostało ono uiszczone ani w całości ani w części. Jednocześnie strona pozwana podniosła zarzut przedawnienia dochodzonego roszczenia. W ocenie pozwanego powód nie wykazał dochodzonego roszczenia bowiem dołączone do pozwu wyciągi bankowe, co do których nie można zweryfikować danych w nich zawartych, mogą jedynie stanowić dowód tego, że został wystawiony przez stronę powodową, zainteresowaną wynikiem procesu. Odwołując się do regulacji art. 385 (1) § 3 kc wskazano, że kwota prowizji jest niewspółmierna w stosunku do wysokości pożyczki, a co więcej brak jest jakiegokolwiek dowodu, iż została ona indywidualnie ustalona z Pozwanym. Co więcej, w jego ocenie prowizja jest pozaosetkowym kosztem kredytu, a więc nie można od niej naliczać odsetek.

W ocenie pozwanego dochodzone odsetki są przedawnione i roszczenie w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie. Samo zaś domaganie się przez powoda zarówno odsetek umownych, jak i ustawowych budzi wątpliwości. Podwójne naliczenie odsetek za ten sam okres od tych samych kwot, prowadzi bowiem do obejścia przepisów o odsetkach maksymalnych oraz jest niezgodne z zasadami współżycia społecznego i dobrymi obyczajami. W ocenie strony pozwanej oprocentowanie pożyczki jest zawyżone i przekracza maksymalną wysokość wskazaną w przepisach prawa. Strona pozwana zarzuciła również, że Powód nie dołączył do pozwu pełnomocnictw dla osób, których podpisy widnieją na dołączonej umowie, a więc nie można stwierdzić, czy osoby te posiadały pełnomocnictwo do reprezentowania Powoda i zawierania w jego imieniu umów. (sprzeciw k. 86-87v)

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 20 czerwca 2018 r. O. K. zawarł z Bank (...) S.A. z siedzibą w W. umowę pożyczki gotówkowej nr (...), w ramach której bank udzielił mu pożyczki w wysokości 91.137,46 zł na którą składała się całkowita kwota pożyczki tj. 65.000,00 zł, kredytowana prowizja tj. 7.793,50 zł oraz kredytowana składka z Ubezpieczenia tj. 18.343,96 zł. Okres spłaty określono na 84 miesiące, zaś jako początek spłaty wskazano miesiąc następujący po miesiącu, w którym została zawarta Umowa. (§ 5 ust. 1 i 2 oraz § 6 ust. 2 i 3)

Pożyczkobiorca jako swój adres korespondencyjny wskazał: ul. (...), (...)-(...) W.. W Umowie przewidziano, że spłata Pożyczki miała następować poprzez obciążanie Rachunku ( (...)) do wysokości wszystkich należnych Bankowi kwot z tytułu udzielonej Pożyczki w terminie ich wymagalności (§ 8 ust. 1 Umowy), zaś w przypadku braku spłaty zobowiązań w ustalonym terminie, Bank, nie wcześniej niż 5 dnia od wystąpienia zadłużenia przeterminowanego, podejmuje czynności monitujące, o których mowa w § 15 (§ 8 ust 3). W umowie wskazano, że Rzeczywista roczna stopa oprocentowania wynosi 21,20 %, zaznaczając, że została ona wyliczona w oparciu o parametry i koszty Pożyczki przy założeniu jej terminowej spłaty (§ 5 ust. 7). W umowie przewidziano stałą stopę oprocentowania na poziomie 7,990 %, przy uwzględnieniu odsetek maksymalnych określonych w art. 359 § 2(1) k.c. (§ 5 ust 8) Dla zadłużenia przeterminowanego, na dzień zawarcia umowy, przewidziano oprocentowanie na poziomie 10 % w stosunku rocznym, zaznaczając, że oprocentowanie to nie może przekraczać w stosunku rocznym stopy odsetek maksymalnych za opóźnienie określonych w art. 481 § 2 k.c. (§ 5 ust 9). Zgodnie z umową zmiana odsetek od zadłużenia przeterminowanego następowała w przypadku każdorazowej zmiany stopy lombardowej Narodowego Banku Polskiego. Nowa wysokość odsetek od zadłużenia przeterminowanego miała obowiązywać z dniem wejścia w życie nowej wysokości stopy lombardowej Narodowego Banku Polskiego, przy czym nie mogła ona przekraczać w stosunku rocznym stopy odsetek maksymalnych za opóźnienie, określonych w art. 481 § 2 k.c.. (§10 ust 2)

Pożyczkobiorca oświadczył jednocześnie, że przed zawarciem Umowy:

a)  otrzymał „Formularz Informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego”, zgodnie z wzorcem z ustawy o kredycie konsumenckim z dnia 12 maja 2011 r. (Dz. U. z 2014 r. nr 1497 z późn. zmianami),

b)  otrzymał od Banku informacje niezbędne do podjęcia świadomej i swobodnej decyzji w zakresie zaciąganego zobowiązania kredytowego, uzyskał od Banku wyjaśnienia do zgłaszanych wątpliwości oraz ma świadomość ryzyka związanego z zaciąganym zobowiązaniem kredytowym

c)  zostały mu udostępnione w sposób umożliwiający ich przechowywanie i odtwarzanie w zwykłym toku czynności wszystkie dokumenty, o których mowa powyżej oraz przyjmuje do wiadomości i stosowania ich treść oraz uznaje ich wiążący charakter. (§ 13 ust. 1 Umowy)

Ponadto pożyczkobiorca oświadczył, że podane przez niego dane są zgodne ze stanem faktycznym i jest świadomy, że Bank wykorzysta je w celu podjęcia decyzji o przyznaniu Pożyczki oraz że podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym może spowodować pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej przewidzianej przepisami art. 297 § 1 Kodeksu karnego (§ 13 ust. 2 pkt 1 Umowy)

W § 15 ust. 2 Umowy stwierdzono, że:

1)  Bank obciąża rachunek wskazany w Umowie do wysokości wszystkich należnych Bankowi kwot w terminie ich wymagalności z tytułu udzielonej Pożyczki.

2)  Bank rozlicza zobowiązania Pożyczkobiorcy z tytułu Umowy w następującej kolejności:

a)  koszty sądowe poniesione przez Bank,

b)  prowizje i opłaty Banku,

c)  odsetki od zadłużenia przeterminowanego,

d)  odsetki umowne od zadłużenia nieprzeterminowanego,

e)  kapitał,

Jednocześnie zaznaczono, że należności, o których mowa w pkt. c-e są pobierane w kolejności od najstarszej wymagalnej raty spłaty.

Strony uzgodniły, że w przypadku niewykonania przez pożyczkobiorcę zobowiązań wynikających z umowy, Ban może obciążyć pożyczkobiorcę następującymi kosztami:

1)  zasądzonymi na rzecz Banku kosztami sądowymi, których wysokość określa Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych,

2)  zasądzonymi kosztami, jakie Bank będzie zmuszony ponieść w przypadku prowadzenia działania przez pełnomocników, przed sądami oraz organami administracji publicznej, w zakresie niezbędnym do dochodzenia swoich roszczeń powstałych w związku z niewykonaniem przez Pożyczkobiorcę zobowiązań wynikających z Umowy, w tym kosztami zastępstwa procesowego oraz kosztami opłaty skarbowej od udzielonych pełnomocnictw,

3)  kosztami postępowania egzekucyjnego, których wysokość określa Ustawa z 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji oraz Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. (§ 15 ust. 3 Umowy)

Dowód: umowa pożyczki nr(...)

W dniu 5 kwietnia 2019 r. O. K. zawarł z Bank (...) S.A. z siedzibą w W. aneks nr (...) do umowy pożyczki gotówkowej nr (...).

W § 1 ust 1 Aneksu wskazano, że zmienia on warunki spłaty zobowiązania Pożyczkobiorcy wobec Banku z tytułu Umowy pożyczki nr (...) według salda na dzień 5 kwietnia 2019 r., które wynosi łącznie 71.804,96 zł i obejmuje :

a) należność główną: 70.126,73 zł,

b) odsetki umowne naliczone od należności głównej: 1.670,06 zł,

c) odsetki od zadłużenia przeterminowanego naliczone od należności głównej: 8,17 zł,

W § 1 ust 2 Aneksu ustalono, że od dnia jego zawarcia Bank naliczać będzie w okresach miesięcznych odsetki od pozostającej do spłaty kwoty z tytułu należności głównej określonej w ust. 1 pkt a) - wg stałej stopy wg stałej stopy procentowej w wysokości 8,99 % w stosunku rocznym. W czasie trwania Umowy, gdy roczne oprocentowanie będzie wyższe niż stopa odsetek maksymalnych określonych w art. 359 § 2 (1) Kodeksu Cywilnego, Bank w okresie przekroczenia do naliczania należnych odsetek zastosuje stopę odsetek maksymalnych. Odsetki naliczane będą zaś za każdy dzień, a płatne razem z miesięcznymi ratami zgodnie z ustalonym w Umowie harmonogramem spłat, o którym mowa w ust.3, przy założeniu, że miesiąc liczy 30 a rok 360 dni.

W § 1 ust. 3 zaznaczono, że spłata zobowiązania z tytułu Umowy od daty zawarcia Aneksu nastąpi w 104 miesięcznych ratach płatnych 15 dnia każdego miesiąca, z zastrzeżeniem ust.4., w tym: 103 raty w wysokości 1.000,00 zł oraz 104 – ostatnią ratą wyrównującą zadłużenie, płatną do dnia 15 grudnia 2027 r.

W § 1 ust 6 stwierdzono, że pierwsza rata z tytułu Umowy od dnia obowiązywania Aneksu płatna będzie dnia 15 maja 2019 r., zaś raty, o których mowa w ust. 3, z zastrzeżeniem ust. 8 będą zaliczane w pierwszej kolejności na spłatę odsetek naliczonych do dnia zawarcia Aneksu, o których mowa w ust. 1 pkt. b) i c), opłat i prowizji, a następnie rat kapitałowo odsetkowych zgodnie z harmonogramem spłat, o którym mowa w ust. 3, a na końcu na koszty wraz z ostatnią ratą wyrównującą.

W § 1 ust 8 Aneksu ustalono, że w okresie obowiązywania Umowy pożyczki od dnia zawarcia Aneksu, w przypadku opóźnienia się Pożyczkobiorcy ze spłatą należnych rat Bank od niespłaconych w terminie rat kapitałowych naliczać będzie odsetki od zadłużenia przeterminowanego, które Pożyczkobiorca ma obowiązek regulować na bieżąco z ratą następną po miesiącu, w którym dane odsetki się naliczyły. Wskazano także, że wysokość stopy procentowej, według której Bank nalicza odsetki od zadłużenia przeterminowanego określona jest w Cenniku usług i na dzień podpisania Aneksu wynosi 10,00 % w stosunku rocznym. Pożyczkobiorca oświadczył przy tym, iż zapoznał się z aktualnie obowiązującym Cennikiem usług w Banku. Zaznaczono również, że w przypadku opóźnień w spłacie rat, o których mowa w ust. 3 naliczone odsetki od zadłużenia przeterminowanego spłacane są przed wymagalnymi ratami.

W § 3 Aneksu stwierdzono, że wszelkie wpłaty dokonywane przez Pożyczkobiorcę na podstawie Aneksu wnoszone będą na rachunek, nr (...) prowadzony w Banku (...) S.A., ul. (...), W.. (ust 1), zaś Bank obciąży rachunek wskazany w ust. 1 do wysokości wszystkich należnych Bankowi kwot w terminie ich wymagalności z tytułu zobowiązania, o którym mowa w §1 (ust 2), gdzie za datę wpłaty uważa się będzie datę wpływu środków pieniężnych na rachunek, o którym mowa w ust. 1. (ust 3).

Dowód: aneks nr 1 - k. 12-13

Zgodnie z ,,Regulaminem kredytów i pożyczek udzielanych klientom indywidualnym przez Bank (...) S.A” w przypadku niedotrzymania przez Kredytobiorcę warunków udzielenia kredytu, otrzymania przez Bank od organu egzekucyjnego zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z tytułu kredytu albo utraty przez Kredytobiorcę zdolności kredytowej Bank mógł między innymi wypowiedzieć Umowę z zachowaniem miesięcznego okresu wypowiedzenia Umowy (§ 11 ust. 1 pkt 4). Uprawnienie do wypowiedzenia umowy przewidziano także w przypadku umów zawartych od 1 grudnia 2011 roku o kredyt w wysokości nie większej niż 255.550,00 zł albo równowartości tej kwoty w innej walucie niż polska, jeżeli Kredytobiorca nie zapłaci w terminie jednej pełnej raty kredytu za co najmniej jeden okres płatności w rozumieniu ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (§11 ust 4 pkt 2 a). Wypowiedzenie umowy kredytu stawało się skuteczne z chwilą otrzymania przez Kredytobiorcę wypowiedzenia listem poleconym lub w przypadku doręczenia go bezpośrednio do rąk Kredytobiorcy (§11 ust 5). W Regulaminie ,,kredyt” zdefiniowano jako: kredyt przeznaczony na cele konsumpcyjne lub pożyczkę oprocentowaną według stałej lub zmiennej stopy procentowej udzielaną przez Bank na warunkach określonych w Umowie (§ 2 pkt 3). Kredytobiorca zobowiązany był podać adres do korespondencji, inny niż adres Placówki Banku, na który Bank miał przesyłał wyciągi, zmiany do regulaminów/umów oraz wszelką korespondencję przesyłaną w związku z zawartymi z Bankiem umowami (§ 19 ust. 2). Co więcej, w myśl § 14 Regulaminu kredytobiorca zobowiązany był w okresie kredytowania informować Bank o każdej zmianie swoich danych osobowych, w szczególności o zmianie adresu do korespondencji (ust 1), zaś w przypadku nie powiadomienia Banku o zmianach określonych tych danych Bank nie odpowiadał za wynikłe z tego tytułu szkody (ust 2).

Dowód: Regulamin kredytów i pożyczek udzielanych klientom indywidualnym przez Bank (...) S.A – płyta CD – k. 30

Kwota pożyczki została wypłacona pożyczkobiorcy w dniu 20 czerwca 2018 r.

Dowód: wyciąg łączny rachunku bankowego za okres od 01.06.2018 do 30.06.2018 -– płyta CD plik (...) – k. 30

Wobec powstania zaległości w spłacie zobowiązań, pożyczkodawca pismem z dnia 20 listopada 2019 r. wezwał O. K. (pożyczkobiorcę) do uregulowania w terminie 14 dni roboczych zaległości w kwocie 2.910,22 zł, pod rygorem podjęcia działań windykacyjnych, w tym wypowiedzenia warunków umowy. Jednocześnie poinformowano o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację zadłużenia w terminie 14 dni. Wezwanie zostało skierowane na adres pożyczkodawcy wskazany w umowie pożyczki tj. ul. (...), (...)-(...) W., skąd wróciło po dwukrotnej awizacji.

Dowód: wezwanie do zapłaty – k. 14, koperta – k. 15-15v,

W związku z brakiem spłaty zadłużenia oraz niezłożenia wniosku o restrukturyzację pożyczkodawca, pismem z dnia 29 stycznia 2020 r., złożył wobec pożyczkobiorcy oświadczenie o wypowiedzeniu Umowy pożyczki z zachowaniem 30-dniowego okresu wypowiedzenia. Przedmiotowe pismo zostało skierowane na adres pożyczkodawcy wskazany w umowie pożyczki, skąd wróciło po dwukrotnej awizacji.

Dowód : Wypowiedzenie Umowy pożyczki – k. 16-16v, wydruk z systemu śledzenia przesyłek – k. 17,

Niespłacone i wymagalne zadłużenie wynikające z umowy pożyczki gotówkowej nr (...) z dnia 20 czerwca 2018 r. na dzień 21 grudnia 2022 r. obejmowało łącznie kwotę 90.133,49 z., na którą składały się:

1.  należność główna z tytułu niespłaconego kapitału w kwocie: 69.606,57 zł;

2.  odsetki umowne naliczone od należności głównej za okres od dnia 15 września 2019 r. do dnia 22 marca 2020 r. (ostatniego dnia obowiązywania umowy) w kwocie: 3.136,43 zł;

3.  niespłacone odsetki za opóźnienie (przeterminowane) naliczone od należności głównej za okres od 1 stycznia 2020 r. do dnia 03 stycznia 2024 r. w kwocie 17.392,99 zł

Dowód: wyciąg z ksiąg banku nr CIF: (...) z dnia 21 grudnia 2022 - k. 6-7v

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie wskazanych wyżej dowodów z dokumentów zgromadzonych w aktach niniejszej sprawy, które nie pozostawały ze sobą w sprzeczności i co do których autentyczności oraz zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy Sąd nie miał wątpliwości. Wskazane dowody wzajemnie się uzupełniają i potwierdzają, w zestawieniu ze sobą tworzą spójny stan faktyczny i brak jest zdaniem Sądu przesłanek do odmówienia im mocy dowodowej w zakresie, w jakim stanowiły one podstawę ustaleń faktycznych w sprawie.

Pozostałe (a nie ujęte wyżej) zaprezentowane przez strony dowody, nie stanowiły w ocenie Sądu wartościowego materiału dowodowego pozwalającego na poczynienie istotnych w sprawie ustaleń faktycznych.

Sąd Okręgowy zważył co następuje:

Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w całości.

W niniejszej sprawie strona powodowa wywodzi swoje roszczenia z zawartej w dniu 20 czerwca 2020 r. umowy pożyczki gotówkowej nr (...), w ramach której bank (powód) udzielił pożyczkobiorcy (pozwanemu) pożyczki w wysokości 91.137,46. Strona powodowa stała na stanowisku, że pozwany obowiązany jest do zapłaty wymagalnego zobowiązania z tytułu wypowiedzianej umowy pożyczki w łącznej kwocie 90.133,49 zł, na którą składały się kwota niespłaconego kapitału (69.606,57 zł), niespłacone odsetki umowne (3.136,43 zł) oraz niespłacone odsetki za opóźnienie (17.392,99 zł).

Strona pozwana natomiast zakwestionowała zasadność powództwa, podnosząc szereg zarzutów, w tym: przedawnienia odsetek, niewykazania wysokości roszczenia (wobec zakwestionowania wartości dowodowej dokumentów przedłożonych przez stronę powodową), abuzywności zapisów umowy dotyczących naliczonej prowizji, jak też niezasadnego oprocentowania prowizji oraz naliczenia odsetek umownych i ustawowych za ten sam okres.

Zdaniem Sądu stanowisko strony pozwanej nie zasługuje na uwzględnienie.

Łącząca strony umowa uregulowana została w treści art. 720 § 1 k.c. Zgodnie z tym przepisem, przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Pożyczka udzielona pozwanemu przez powoda, to w świetle regulacji ustawowych kredyt konsumencki. Zgodnie bowiem z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę o kredyt w wysokości nie większej niż 255 550 zł albo równowartość tej kwoty w walucie innej niż waluta polska, który kredytodawca w zakresie swojej działalności udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi. W myśl ust. 2 powołanego przepisu za umowę o kredyt konsumencki uważa się m.in. umowę pożyczki. Elementami charakterystycznymi dla umowy o kredyt konsumencki jest m.in. możliwość spłaty w każdym czasie całości lub części kredytu przez konsumenta przed terminem określonym w umowie, jak również przysługujące konsumentowi prawo odstąpienia od umowy bez podania przyczyny w terminie 14 dni od jej zwarcia. Za konsumenta, w myśl art. 22 (1) k.c., uważa się osobę fizyczną dokonującą z przedsiębiorcą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową. Zaznaczyć trzeba, że do przedmiotowej umowy pożyczki znajdowały również zastosowanie przepisy art. 75 i 75c ustawy – Prawo Bankowe (art. 78a prawa bankowego). Zgodnie z art. 75c ust. 1 i 2 jeżeli kredytobiorca opóźnia się ze spłatą zobowiązania z tytułu udzielonego kredytu, bank wzywa go do dokonania spłaty, wyznaczając termin nie krótszy niż 14 dni roboczych. W wezwaniu bank informuje kredytobiorcę o możliwości złożenia, w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania wezwania, wniosku o restrukturyzację zadłużenia. W myśl art. 75 ust. 1 i 2 tej ustawy w przypadku niedotrzymania przez kredytobiorcę warunków udzielenia kredytu albo w przypadku utraty przez kredytobiorcę zdolności kredytowej bank może obniżyć kwotę przyznanego kredytu albo wypowiedzieć umowę kredytu, o ile ustawa z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne nie stanowi inaczej. Termin wypowiedzenia, o ile strony nie określą w umowie dłuższego terminu, wynosi 30 dni, a w razie zagrożenia upadłością kredytobiorcy - 7 dni.

Oceniając zgłoszone powództwo zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 6 k.c. w zw. z art. 720 k.c. na powodzie spoczywał obowiązek wykazania, że strony zawarły umowę pożyczki, a także, że przeniósł on na własność biorącego pożyczkę określoną w umowie ilości pieniędzy albo rzeczy oznaczonych co do gatunku. Natomiast pozwany, jako biorący pożyczkę powinien wykazać wykonanie swego świadczenia w postaci zwrotu tej samej ilości pieniędzy albo tej samej ilości rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. Oczywiście biorący pożyczkę może podnosić też inne zarzuty co do nieistnienia jego zobowiązania z umowy pożyczki, np. nieważność umowy. ( vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 1 października 2019 r., sygn. I ACa 325/19; wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 18 czerwca 2015 r., sygn. I ACa 33/15)

W ocenie Sądu zgromadzony materiał dowodowy daje podstawy do stwierdzenia, iż powód wykazał zarówno istnienie, jak i wysokość dochodzonego roszczenia.

Przede wszystkim w świetle złożonych dokumentów wykazane zostało, iż strony zawarły ważnie umowę pożyczki (umowa – 8-10v), a kwota zawarta w umowie została wydana do dyspozycji pozwanego (wyciąg z rachunku bankowego - płyta CD – k. 30). Okoliczność ta znajduje ponadto potwierdzenie w fakcie (niezanegowanym przez stronę pozwaną) dokonywania przez okres ponad roku spłat pożyczki. Jak wynika bowiem z zalegających na płycie CD wyciągów z rachunku bankowego (k. 30) pozwany przez pewien czas – do września 2019 roku -dokonywał dobrowolnych spłat zgodnie z umową. Okoliczność tą dodatkowo potwierdza fakt zawarcia w kwietniu 2019 r. aneksu do umowy (k. 12-13).

Powód wykazał również, że dokonał skutecznego wypowiedzenia umowy na podstawie oświadczenia z dnia 29 stycznia 2020 r. (k. 16), które zostało wysłane do pozwanego na adres korespondencyjny wskazany w umowie (jak też w aneksie umowy) za pomocą przesyłki listownej poleconej za zwrotnym potwierdzeniem odbioru (k. 17). W świetle zapisów umowny oraz Regulaminu kredytów i pożyczek udzielanych klientom indywidualnym przez Bank (...) S.A (płyta CD – k. 30), adres ten był zaś dla stron wiążący (strona pozwana nie wykazała bowiem, aby pozwany informował uprzednio bank o zmianie adresu wskazanego w umowie). Dlatego też należało przyjąć, że korespondencja została skierowana w sposób prawidłowy. Podkreślić należy, że w przedmiotowej sprawie spełnione zostały również wymogi wynikające z regulacji 75c ust. 1 ustawy - Prawo bankowe, albowiem pozwany w wezwaniu do zapłaty z dnia 20 listopada 2019 r. został pouczony o możliwości skorzystania z uprawnienia do złożenia wniosku o restrukturyzację zadłużenia zaś wezwanie to zostało wysłane na adres wskazany w umowie (wezwanie do zapłaty – k. 14, koperta – k. 15-15v)

Należy zaznaczyć, że również wysokość dochodzonej wierzytelności została potwierdzona przez powoda w wyżej wskazanych dokumentach prywatnych tj. umowie pożyczki (k. 8-10v), aneksie do umowy (k. 12-13) wyciągu z ksiąg bankowych (k. 6-7v) oraz wyciągu z rachunku bankowego (płyta CD – k. 30). Dokumenty te wprawdzie nie mają mocy dokumentu urzędowego w postępowaniu cywilnym, ale są dokumentami prywatnymi, do których znajduje zastosowanie art. 245 k.p.c. Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 2013 r., sygn. akt III CSK 66/13, art. 245 k.p.c. zawiera domniemanie, które powinien uwzględnić sąd, iż osoba, która złożyła podpis na dokumencie złożyła zawarte w nim oświadczenie. Do domniemania tego stosuje się art. 234 k.p.c., według którego domniemania ustanowione przez prawo wiążą sąd, dopóki nie zostaną obalone. W zakresie nie objętym domniemaniem z art. 245 k.p.c., moc dowodowa dokumentu prywatnego podlega ocenie przez sąd zgodnie z regułami zawartymi w art. 233 § 1 k.p.c., tak jak każdego innego dowodu. Podobnie, jak w wypadku innych dowodów, sąd ocenia czy dowód ten ze względu na okoliczności sprawy zasługuje na wiarę, czy też nie. Biorąc pod uwagę, że strona pozwana nie przedstawiła żadnych zarzutów autentyczności w odniesieniu do przedłożonej przez powoda dokumentacji (kwestionując ich wartość jedynie z uwagi na to, że stanowią dokumenty prywatne), Sąd uznał przedstawione przez powoda ww. dokumenty za wiarygodne dowody na okoliczność istnienia oraz wysokości roszczenia powoda.

W odniesieniu do wydruków stanowiących historię rachunku bankowego pozwanego w postaci elektronicznego zestawienia operacji na koncie (zapisanych na nośniku CD - k. 30), należy stwierdzić, że mocy dowodowej elektronicznego zestawienia operacji nie podważa brak nań podpisu lub pieczęci potwierdzającej jego zgodność z oryginałem. Przy ocenie wydruku elektronicznego nośnika informacji można odwołać się do orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 11 marca 2004 roku (V CZ 12/2004), zgodnie z którym art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe, przewidujący składnie oświadczenia woli za pomocą elektronicznych nośników informacji, stanowi podstawę do stosowania w praktyce bankowej dokumentów elektronicznych, które na gruncie prawa procesowego należy uznać - na równi z oświadczeniem utrwalonym za pomocą pisma na nośniku tradycyjnym (papierze) - za dokument w rozumieniu Kodeksu postępowania cywilnego. Biorąc pod uwagę powyższe uznać należało, że elektroniczne zestawienie operacji jest dokumentem, który dla swojej ważności nie wymaga podpisu oraz pieczęci banku, ponieważ w oparciu o treść ww. art. 7 Prawa Bankowego stanowi dokument w rozumieniu tego prawa. Niezależnie od powyższego, w orzecznictwie i doktrynie ugruntowany jest pogląd co do tego, iż niepodpisane wydruki komputerowe, a nawet ich kopie mogą stanowić zgodnie z art. 309 k.p.c. dowód w sprawie. Z treści przepisu art. 309 k.p.c. wynika, że możliwe jest przeprowadzenie dowodu także innymi środkami niż wymienione w kodeksie, o ile są one nośnikami informacji o faktach istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, a ich wykorzystanie nie pozostaje w sprzeczności z przepisami prawa ( vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 12 stycznia 2016r., sygn. akt I ACa 823/15,; wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 12 maja 2016 r., sygn. akt I ACa 1102/15, L.). Pogląd ten jest aktualny do wydruku elektronicznego zestawienia operacji dokonywanych na rachunku pozwanego. ( vide: wyrok Sąd Okręgowy w Łodzi z 2021-07-23 , sygn. III Ca 735/20 )

W kwestii wysokości dochodzonego roszczenia, warto również zaznaczyć, że zobowiązanie do zwrotu zaciągniętej pożyczki jest zobowiązaniem pieniężnym, jego wykonanie polega na zapłacie wierzycielowi określonej w umowie sumy pieniężnej. Po stronie wierzyciela leżało zatem wykazanie wysokości wierzytelności, przy czym obowiązek ten dotyczy wyłącznie pierwotnej wysokości wierzytelności – całej sumy pożyczki do zwrotu oraz odsetek umownych. Jeżeli suma ta jest niższa, ze względu na określone zdarzenia prawne, w tym najczęściej ze względu na jej częściowe umorzenie przez zapłatę, to obowiązek wykazania częściowego wykonania zobowiązania spoczywa na stronie pozwanej, która w związku z dokonaniem zapłaty może żądać pokwitowania częściowego spełnienia świadczenia. W praktyce oznacza to, że powód, wykazawszy pierwotną wysokość zobowiązania, może dochodzić każdej kwoty pieniężnej mieszczącej się w jej wysokości, bez konieczności wykazywania, że wierzytelność do określonej kwoty została umorzona. Strona pozwana natomiast, zarzucając, że wysokość długu pieniężnego jest inna niż w umowie, winna wykazać, że doszło do zdarzeń, wskutek których zobowiązanie wygasło całkowicie bądź częściowo. Jest tak nie tylko dlatego, że fakt braku zapłaty, jako negatywny nie może zostać dowiedziony wprost, ale przede wszystkim dlatego, że wierzyciel wykonuje swe prawo podmiotowe o charakterze względnym w oparciu o treść zobowiązania określoną w umowie.

Już sam fakt zawarcia umowy stanowi konieczne i wystarczające źródło prawa podmiotowego podlegającego ochronie. Nie leży w interesie powoda powoływania twierdzeń niweczących częściowo to prawo, w związku z czym nie musi on wykazywać faktów leżących u podstaw ustania stosunku prawnego poprzez jego wykonanie. Obowiązek ten leży w interesie dłużnika i w konsekwencji, w razie sporu, to na nim spoczywa ciężar dowodu wykazania wygaśnięcia zobowiązania.

W niniejszej sprawie to powód przyznał - w dokumentach obrazujących spłaty (wyciąg z rachunku bankowego – płyta CD – k. 30) - częściowe spełnienie świadczenia przez stronę pozwaną, a tym samym roszczenie w niniejszej sprawie odnosiło się wyłącznie do niespłaconej części pożyczki oraz należnych powodowi odsetek.

O ile zaś dowody z dokumentów przedłożonych przez powoda mają charakter dokumentów prywatnych , a więc potwierdzają wyłączenie oświadczenie złożone w formie pisemnej, tym niemniej, jak zostało to przedstawione w poczynionych uprzednio rozważaniach Sądu, to na stronie pozwanej spoczywał obowiązek przedstawienia dowodów świadczących o wysokości zobowiązania pozostałego do spłaty. Ogólne zanegowanie twierdzeń powoda, w sytuacji, gdy wysokość zobowiązania wynikała z treści umowy, treści wyciągu z ksiąg bankowych oraz wyciągu z rachunku bankowego, uznać należało za niewystarczające. Pozwany kwestionując wysokość długu pieniężnego, a więc, że jest inna niż w umowie, wyciągu z ksiąg bankowych, winnien wykazać, że doszło do zdarzeń, wskutek których zobowiązanie wygasło całkowicie bądź częściowo.

Z powyższych względów Sąd uznał, że strona powodowa dopełniła obowiązku wykazania istnienia zobowiązania i jego wysokości. Strona pozwana natomiast nie przedstawiła żadnych dowodów, które wskazywałyby na okoliczność, iż zobowiązanie wobec niej nie istnieje, albo, że istnieje w mniejszym rozmiarze niż wskazany. Podkreślenia wymaga fakt, iż ten kto odmawia uczynienia zadość żądaniu powoda obowiązany jest udowodnić fakty wskazujące na to, że uprawnienie żądającemu nie przysługuje ( vide: wyrok Sądu Najwyższego z 20 grudnia 2006 roku, sygn. akt: IV CKS 299/06).

Przechodząc do zarzutów podniesionych przez stronę pozwaną w sprzeciwie od nakazu zapłaty, stwierdzić należy, iż okazały się one całkowicie chybione.

Za zupełnie bezpodstawny Sąd uznał zarzut przedawnienia dochodzonych odsetek. Pozwany nie przywołał na jego poparcie żadnej argumentacji, zaś analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie daje żadnych podstaw do formułowania tego rodzaju zarzutów.

Wskazać należy, że zgodnie z art. 117 § 1 k.c. z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, roszczenia majątkowe ulegają przedawnieniu. Po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia (§ 2 zd. 1). W myśl dodanego § 2 (1) do art. 117 k.c. po upływie terminu przedawnienia nie można domagać się zaspokojenia roszczenia przysługującego przeciwko konsumentowi. Powyższy przepis został wprowadzony ustawą z dnia 13 kwietnia 2018 roku o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018r., poz. 1104) i zaczął obowiązywać od dnia 9 lipca 2018 roku. Powołany przepis nakłada na Sąd obowiązek badania z urzędu upływu terminu przedawnienia roszczenia dochodzonego przeciwko konsumentowi.

Rozpoczęcie biegu (terminu) przedawnienia roszczeń zostało ogólnie uregulowane w art. 120 § 1 k.c., a decyduje o tym dzień wymagalności roszczenia. Ustawa nie definiuje tego pojęcia, ale w doktrynie i orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się zgodnie, że przez wymagalność należy rozumieć stan, w którym wierzyciel ma prawną możliwość żądania zaspokojenia przysługującej mu wierzytelności. Jest to stan potencjalny, o charakterze obiektywnym, którego początek następuje od chwili, w której wierzytelność zostaje uaktywniona ( vide: uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 12 lutego 1991 r., III CRN 500/90). Roszczenie jest zatem wymagalne wówczas, gdy wierzyciel może żądać jego spełnienia, a dłużnik zgodnie z treścią stosunku prawnego ma obowiązek je spełnić.

Stosownie do znowelizowanego art. 118 k.c. jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi sześć lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – trzy lata. Jednakże koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego, chyba że termin przedawnienia jest krótszy niż dwa lata. Bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne (art. 120 § 1 zd. 1 k.c.).

Jednocześnie zaznaczyć trzeba, że rozłożenie świadczenia w postaci zwrotu kwoty pożyczki na raty nie kreuje po stronie biorącego pożyczkę obowiązku świadczeń okresowych. Spłata pożyczki w ratach nie jest więc świadczeniem okresowym w rozumieniu art. 118 k.c. ( vide:. wyrok Sądu Najwyższego z 2 października 1998 r., III CKN 578/98). Świadczenie rozłożone na raty nadal pozostaje jednym świadczeniem (jednorazowym), tyle że spełnianym częściowo w ustalonych przez strony terminach, a całość świadczenia zostaje spełniona w chwili zapłaty ostatniej raty.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się, że rozłożenie świadczenia jednorazowego na raty skutkuje różnymi terminami rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia roszczeń o zapłatę poszczególnych wymagalnych rat ( vide: Uchwała SN z 27.07.2021 r., III CZP 17/21, OSNC 2022, nr 2, poz. 12.), natomiast wypowiedzenie umowy kredytu nie wpływa na bieg terminu przedawnienia roszczeń o zapłatę rat kredytu, które stały się wymagalne przed wypowiedzeniem umowy. ( vide: Uchwała SN(7) z 10.05.2023 r., III CZP 52/22, OSNC 2024, nr 3, poz. 24.)

Wobec powyższego Sąd stanął na stanowisku, że poszczególne raty pożyczki przedawniały się po upływie 3 lat (na podstawie art. 118 k.c. - jako roszczenia związane z działalnością gospodarczą – są to bowiem roszczenie z tytułu spłaty umowy pożyczki udzielonej przez podmiot profesjonalny) licząc od dnia, w którym każda rata powinna zostać spłacona zgodnie z zawartą umową pożyczki, a co za tym idzie okres przedawnienia biegnie tu oddzielnie w stosunku do każdej z rat. Natomiast na skutek wypowiedzenia umowy raty niewymagalne jeszcze stały się wymagalne z upływem okresu wypowiedzenia.

Uwzględniając więc 3-letni termin przedawnienia przewidziany w art. 118 k.c. należy uznać, że żadne ze zgłoszonych przez powoda roszczeń nie uległo przedawnieniu. Skoro bowiem powództwo w niniejszej sprawie zostało wniesione w dniu 29 grudnia 2022 r. (k. 31), oczywistym jest, że zarówno należność główna w kwocie 69.606.57 zł jak i roszczenia odsetkowe (3.136.44 zł oraz 17.390.48 zł) nie mogły ulec przedawnieniu. Roszczenie dotyczące odsetek umownych (3.136.44 zł) obejmowało jedynie odsetki zapadłe od dnia 15 września 2019 r. do dnia rozwiązania umowy na skutek jej wypowiedzenia. Co zaś się tyczy odsetek za opóźnienie to swoje roszczenie w tym względzie powód ograniczył do odsetek zapadłych po 15 października 2019 r.. W przedmiotowej sprawie powód nie dochodził odsetek wynikających z rat zapadłych przed 1 stycznia 2019 r. Okoliczność ta nabiera znaczenia przy uwzględnieniu treści 118 k.c. zdanie drugie, zgodnie z którym, w przypadku terminów przedawnienia dłuższych niż dwa lata, koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego. Oznacza to bowiem, że roszczenia, które stały się wymagalne po 1 stycznia 2019 r. uległyby przedawnieniu dopiero z końcem 2022 r.

Omawiając kwestię odsetek należy również stanowczo stwierdzić, że wbrew twierdzeniom zawartym w sprzeciwie od nakazu zapłaty, jakoby w przedmiotowej sprawie powód dokonał podwójnego naliczania odsetek – ustawowych oraz umownych za ten sam okres. Zarzut ten nie znajduje żadnego potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Pozwany zdaje się natomiast nie rozumieć, że do czasu rozwiązania umowy, bank jest uprawniony do naliczania odsetek umownych stanowiących część comiesięcznych rat kapitałowo-odsetkowych (naliczanych zgodnie z umową i harmonogramem spłaty), co jednak w żaden sposób nie wyklucza możliwości naliczania odsetek ustawowych za opóźnienia od części kapitałowej poszczególnych zapadłych już rat pożyczki, w przypadku braku spłaty. Są to więc dwa odmienne rodzaje odsetek, gdzie podstawa ich naliczania jest odmienna. Odsetki umowne za poszczególne miesiące naliczane są jednorazowo i doliczane do ułamka wartości kapitału, razem składając się na wysokość comiesięcznej raty kapitałowo odsetkowej. Odsetki za opóźnienie naliczane są zaś od odniesieniu do niespłaconych rat za każdy kolejny miesiąc braku spłaty.

Nie sposób zgodzić się również ze stanowiskiem strony pozwanej co do rzekomej abuzywności zapisów umownych dotyczących wysokości przewidzianej prowizji. Z treści umowy wynika (§5), że pozwanemu przekazano 65.000 zł, przy czym kwota pożyczki wynosiła 91.137,46 zł (k. 8), bowiem mieściła się w niej prowizja (7.793,50 zł) oraz składka ubezpieczeniowa 18.343,96 zł).

Zgodnie z treścią art. 385 (1) § 1 k.c. postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy. Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenie stron w tym cenę lub wynagrodzenie jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny.

Umowa jest sprzeczna z dobrymi obyczajami, jeśli wykracza przeciw uznanym w społeczeństwie zasadom moralnym lub przyjętej w obrocie uczciwości, natomiast przedsiębiorca będzie działać nieuczciwie, tj. wbrew dobrym obyczajom, gdy sporządzone przez niego klauzule umowne będą godzić w równowagę stosunku prawnego ( vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 26 kwietnia 2013 roku, VI ACa 1571/12).

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że prowizja przewidziana w przedmiotowej umowie, nie narusza dobrych obyczajów. Biorąc pod uwagę jej wysokość w stosunku do całości kwoty pożyczki, nie można jej uznać za nadmierną. Na uwagę zasługuje tu fakt, że zakwestionowana prowizja stanowiąca obok składki ubezpieczeniowej pozaodsetkowy koszt kredytu, której wysokość odpowiada właściwym przepisom, tj. art. 36a ustawy o kredycie konsumenckim (na datę zawarcia umowy pożyczki brzmienie przepisu art. 36 a ust 2 ustawy o kredycie konsumenckim wskazywało że - pozaodsetkowe koszty kredytu w całym okresie kredytowania nie mogą być wyższe od całkowitej kwoty kredytu). Skoro zaś sam ustawodawca w celu ochrony konsumentów zdefiniował pojęcie nadmiernych pozaodsetkowych kosztów kredytu konsumenckiego, wskazując w ust. 3 powołanego unormowania, że nie należą się one w części przekraczającej maksymalne pozaodsetkowe koszty kredytu obliczone w sposób określony w ust. 1 lub całkowitą kwotę kredytu, to tym samym co do zasady należy przyjmować, że koszty mieszczące się we wskazanych ramach nie naruszają interesu podmiotów chronionych ustawą o kredycie konsumenckim.

Wobec powyższego Sąd uznał, że kwestionowane przez stronę pozwaną zapisy umowy dotyczące wysokości prowizji nie naruszają dobrych obyczajów. W konsekwencji jej zastrzeżenie nie stanowi w ocenie Sądu niedozwolonej klauzuli umownej. Zaakcentować przy tym należy, że wzorzec umowny w tym zakresie jest wystarczająco jasny. W umowie pożyczki załączonej do pozwu wskazano szczegółowo wysokość poszczególnych opłat. Precyzyjność tych zapisów i ich zrozumiałość dla przeciętnego konsumenta nie powinna w ocenie Sądu pozostawiać żadnych wątpliwości. Nie do zaakceptowania jest natomiast sytuacja w której konsument działając z pełną świadomością podejmowanych decyzji oraz mając pełne rozeznanie swej sytuacji majątkowej oraz wysokości zaciągniętego zobowiązania zawiera umowę z przedsiębiorcą, zaś w przypadku popadnięcia w problemy finansowe stwierdza, że zawiera ona klauzule abuzywne ( vide: Sąd Rejonowy dla Wrocławia- Fabrycznej we Wrocławiu z dnia 16.05.2018 r., sygn. akt XIV C 3271/16).

Jedynie na marginesie zaznaczyć trzeba, że wbrew stanowisku pozwanego naliczanie odsetek również od prowizji nie jest w żaden sposób zakazane. Możliwość objęcia oprocentowaniem kosztów kredytu/pożyczki jest konsekwencją swobody umów z art.353 ( 1) k.c. Właściwość stosunku prawnego (natura) umowy pożyczki/kredytu, zasady współżycia społecznego i ustawa nie sprzeciwiają się oprocentowaniu pożyczki/kredytu udzielanego na pokrycie jego kosztów. Strony umowy pożyczki/kredytu mają więc prawo umówić się w tym względzie. Taki zakaz nie wynika ani z przepisów kodeksu cywilnego, ani z ustawy o kredycie konsumenckim ani też regulacji (z stosowanych odpowiednio) prawa bankowego.

Strony mogą więc umówić się zarówno, że zapłata prowizji będzie odroczona w czasie, jak też, że zapłata prowizji nastąpi w dniu udzielenia pożyczki/kredytu (co stanowi regułę przy udzielaniu pożyczek i kredytów). Prowizja stanowi, obok odsetek kapitałowych, wynagrodzeniem za udzielenie pożyczki/kredytu. Odsetki kapitałowe są wynagrodzeniem za korzystanie z kapitału, ich wysokość zależy od czasu korzystania z kapitału. Ze swej natury są więc płacone z każdą kolejną ratą. Prowizja natomiast jest, jak się przyjmuje, wynagrodzeniem za samo udzielenie pożyczki/kredytu. ( vide: wyrok Sądu Okręgowego w Suwałkach z dnia 27 grudnia 2018 r. I Ca 512/18). Nie można jednak zgodzić się z twierdzeniem, że wysokość prowizji nie jest uzależniona od okresu, na jaki pożyczka zostaje udzielona, bo przecież prowizja to wynagrodzenie za oddanie do dyspozycji określonej kwoty pieniężnej i na określony czas oraz na wszystkich pozostałych warunkach umowy. W razie przedterminowej spłaty pożyczki/kredytu część prowizji podlega zwrotowi na rzecz kredytobiorcy na podstawie art.49 UKK), co jest ugruntowane w orzecznictwie TSUE , SN i sądów powszechnych.

Na zakończenie Sąd pragnie stwierdzić, iż nie przekonuje w żaden sposób zarzut braku pełnomocnictw osób podpisanych na umowie ze strony banku. Strony bowiem przystąpiły do realizacji umowy (kurator nie kwestionuje tego), o czym świadczy nie tylko wyciągów z historii rachunku bankowego (płyta CD – k. 30), ale również fakt zawarcia (po blisko roku od dnia podpisania umowy) w dniu 5 kwietnia 2019 r. aneksu do umowy. Nawet więc jeśli osoby podpisane na umowie nie posiadałyby stosownych pełnomocnictw, to w takim wypadku można mówić o konkludentnym zawarciu umowy oraz o dorozumianym potwierdzeniu przez bank złożonego w jego imieniu oświadczenia woli (doszło bowiem do wypłaty kwoty pożyczki).

W odniesieniu zaś do kwestii podpisów umieszczonych pod wezwaniem do zapłaty (k. 14), jak też wypowiedzeniem umowy (k. 16), zauważyć należy, że strona pozwana nie kwestionowała umocowania osób które je złożyły, jak też samej skuteczności wypowiedzenia umowy.

Niezależnie jednak od tego warto zaznaczyć, że w świetle regulacji art. 97 k.c. (który stanowi, że osobę czynną w lokalu przedsiębiorstwa przeznaczonym do obsługiwania publiczności poczytuje się w razie wątpliwości za umocowaną do dokonywania czynności prawnych, które zazwyczaj bywają dokonywane z osobami korzystającymi z usług tego przedsiębiorstwa), pracownicy banków w związku ze standardowymi czynnościami realizowanymi przez te instytucje, do których zaliczane jest prowadzenie np. rachunków bankowych, udzielanie kredytów i pożyczek, posiadają do tego stosowne umocowanie. Działanie powodowego Banku zmierzające do dochodzenia roszczenia poprzez skierowanie pozwu o zapłatę wskazuje, natomiast że akceptował działanie swego pracownika i nie miał wątpliwości, że jego oświadczenie o wypowiedzeniu umowy pożyczki jest ważne i skuteczne.

Podsumowując należy stwierdzić, że prezentowana przez stronę pozwaną linia obrony sprowadzała się głównie do negowania żądania pozwu, bez wykazania własnej inicjatywy dowodowej. Co istotne, strona pozwana nie przedstawiła własnej wersji zdarzeń, nie wypowiedziała w jakiej wysokości i kiedy pożyczkobiorca dokonał spłaty pożyczki, od jakiej daty pozostaje on w opóźnieniu ze spłatą i jaka jest prawidłowa wysokość naliczonych odsetek, ograniczając się w toku całego procesu jedynie do wskazywania, że to strona powodowa nie udowodniła żądania. Taka postawa procesowa strony pozostaje jednak w wyraźnej sprzeczności z treścią art. 3 k.p.c. i nie może odnieść zamierzonych skutków procesowych. Jedynie na marginesie warto zauważyć, że strona pozwana zdaje się nie dostrzegać, że przywoływane w toku postępowania zarzuty wzajemnie się wykluczają, co istotnie osłabia moc i wiarygodność tej argumentacji. Jeśli bowiem hipotetycznie założyć, że umowa pożyczki nie została skutecznie zawarta (z uwagi na brak umocowania pracowników banku do jej zawarcia), to po stronie powodowej nie powstał obowiązek wypłaty kwoty pożyczki, a wszelkie zarzuty dotyczące treści umowy są całkowicie bezprzedmiotowe, sama zaś wypłacona kwota stawałaby się świadczeniem nienależnym.

Mając na uwadze powyższe, Sąd uwzględnił powództwo w całości, o czym pkt I. sentencji wyroku. O odsetkach orzeczono na podstawie z art. 481 §1 k.p.c. zgodnie z żądaniem pozwu.

W pkt II. sentencji Sąd orzekł o kosztach procesu na podstawie art. 98 k.p.c., zasądzając od pozwanego na rzecz powoda kwotę 12.786,14 tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty. Na powyższe złożyła się kwota 5.400 zł z tytułu kosztów zastępstwa procesowego (na podstawie § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z dnia 22 października 2015 roku, w brzmieniu obowiązującym na dzień wniesienia pozwu), kwota 17 zł z tytułu opłaty od pełnomocnictwa, kwota 4.507,00 z tytułu opłaty od pozwu, kwota 2.656,80 zł z tytułu wynagrodzenia kuratora, kwota 205,34 zł z tytułu kosztów doręczenia komorniczego oraz.

W pkt III. sentencji Sąd orzekł o przyznaniu adwokatowi K. B. kwoty 2.656,80 zł w tym kwoty 496,80 zł tytułem podatku VAT, z tytułu wynagrodzenia za czynności kuratora pozwanego , którego miejsce pobytu nie jest znane. Orzeczenie oparto na podstawie § 2 pkt 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie w zw. z § 1 ust. 1-3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 roku (Dz. U. z 14 marca 2018 roku, poz. 536) w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej. W ocenie Sądu ilość oraz rodzaj podejmowanych w sprawie czynności uzasadniał określenie go na poziomie podstawowym określonym w ust. 1 Rozporządzenia z dnia 9 marca 2018 roku, odpowiadającym stawce minimalnej za czynności adwokackie.

W pkt IV sentencji wyroku Sąd na podstawie art. 84 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych z dnia 28 lipca 2005 r., nakazał zwrócić powodowi Bankowi (...) S.A. z siedzibą w W. kwotę 2.343,20 złotych z tytułu niewykorzystanej zaliczki.

Sędzia del. Agnieszka Onichimowska