I C 2090/21 - wyrok z uzasadnieniem Sąd Okręgowy w Warszawie z 2025-10-03
Sygnatura akt I C 2090/21
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Warszawa, dnia 6 maja 2025 r.
Sąd Okręgowy w Warszawie I Wydział Cywilny w następującym składzie:
Przewodniczący:sędzia Piotr Królikowski
po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2025 r. w Warszawie na podstawie art. 326 1 k.p.c. na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwa Agencja Mienia Wojskowego
przeciwko Wspólnocie Mieszkaniowej (...) w W.
o ustalenie nieważności Regulaminu ewentualnie o ustalenie nieważności uchwał (...) i (...)
1. oddala powództwo;
2. zasądza od powodowej Agencji Mienia Wojskowego na rzecz pozwanej Wspólnoty Mieszkaniowej (...) w W. kwotę 377,00 zł (trzysta siedemdziesiąt siedem złotych 00/100) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku do dnia zapłaty – tytułem zwrotu kosztów procesu.
sędzia Piotr Królikowski
Sygn. akt I C 2090/21
UZASADNIENIE WYROKU
z 6 maja 2025 r. (k. 206)
Pozwem skierowanym do Sądu Okręgowego w Warszawie 18.06.2021 r. (koperta k. 24) powodowa Agencja Mienia Wojskowego w W. (dalej: AMW) domagała się ustalenia, że Regulamin rozliczania kosztów mediów w budynku Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości położonej przy ul. (...) w W. a tym samym podział kosztów ciepła stosowany przez pozwaną Wspólnotę Mieszkaniową (...) przy ul. (...) jest niezgodny z:
a) zasadami podanymi w art. 45a ustawy – Prawo Energetyczne a zwłaszcza z art. 45a ust. 4 i 7-12 ustawy,
b) art. 12 ust. 2 ustawy o własności lokali,
c) przepisami §134 ust. 4 – 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 .04.2022 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie,
w części dotyczącej energii cieplnej, tj pkt I.I – 4 (postanowienia ogólne), II.1.- 5 (podział całkowitych kosztów zakupu energii cieplnej), pkt III.1-6 (rozliczania kosztów podgrzania wody), i w pkt IV.1 – 5 (rozliczanie kosztów centralnego ogrzewania) ;
ewentualnie o stwierdzenie nieważności uchwały numer (...) i (...) (pozew k. 3 – 23, pismo procesowe k. 64, 85, stanowisko ostateczne k. 90 - 93).
AMW argumentowała, że jest właścicielką niewyodrębnionych lokali w budynku pozwanej Wspólnoty Mieszkaniowej z czym wiąże się udział w częściach wspólnych. Wspólnota przyjęła regulamin rozliczania kosztów mediów w budynku przy ul. (...) stanowiący załącznik nr 1 do uchwały nr (...) a następnie do uchwały nr (...), w którym ustalono zasady obciążania właścicieli za dostarczone ciepło, wodę i odprowadzanie ścieków. Sposób rozliczania wpłat na centralne ogrzewanie jest nie tylko niezgodny przepisami ale także krzywdzący dla AMW, bowiem w odniesieniu do lokali użytkowych koszty zwiększone są dwukrotnie, co jest nieuzasadnione w odniesieniu do lokali mieszkalnych. Ustawa z 24.06.1994 r. o własności lokali (tj. z 21.05.2021 r. Dz.U. z 2021 r. poz. 1048, dalej u.w.l.) w sposób wyraźny i jednoznaczny odróżnia obowiązek właścicieli lokali ponoszenia kosztów eksploatacji i ciężarów nieruchomości wspólnej (art. 12) od kosztów związanych z utrzymaniem poszczególnych lokali (art. 13). O odniesieniu do kosztów eksploatacji i ciężarów spoczywających na części wspólnej ustawa nakazuje ich pokrycie z pożytków i innych przychodów liczonych w stosunku do udziałów. Natomiast w zakresie kosztów lokali stanowiących wyodrębnione z nieruchomości wspólnej prawo własności, ustawa nie precyzuje stosownego miernika a jedynie w sposób ogólny nakazuje ich całkowite poniesienie przez właściciela. Zarazem nie wskazano w u.w.l. wprost w oparciu o jakie kryteria i wyliczenia właściciele mają ponosić koszty z art. 12 i 13 u.w.l. W art. 14 ustawodawca w sposób przykładowy wymienił składniki kosztów zarządu nieruchomością wspólną i w art. 15 ustanowił nakaz uiszczania na ten cel przez właścicieli lokali comiesięcznych zaliczek. Prawidłowa interpretacja powyższych regulacji prowadzi do wniosku, iż zaliczki w rozumieniu art. 15 ust. 1 nie są tożsame z kosztami z art. 13. Wspólnota mieszkaniowa w zakresie dysponowana środkami pieniężnymi właścicieli przekazanymi jej do rozliczenia kosztów z art. 13 ustawy nie posiada żadnych uprawnień. Pieniądze uiszczone na cel określony w art. 13 nadal pozostają własnością właścicieli lokali a nie wspólnoty i nie może ona zmieniać ich przeznaczenia. Wg stanowiska AMW rozliczenie ciepła powinno odbywać się zgodnie z przepisami ustawy prawo energetyczne. Zgodnie z art. 45a ust. 4 ustawy z 10.10.1997 r. - Prawo energetyczne (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 266 z późn. zm., dalej: u.p.e.) koszty zakupu dostarczanego ciepła są rozliczane w opłatach pobieranych od lokatorów i użytkowników loka przy czym wysokość opłat pobieranych od lokatorów powinna być ustalana w taki sposób aby zapewniała wyłącznie pokrycie ponoszonych przez odbiorców kosztów zakupu ciepła. Wg art. 45a ust 8 pkt 1 u.p.e. koszty zakupu ciepła w części dotyczącej ogrzewania lokali mieszkalnych i użytkownych rozlicza się stosując metody wykorzystujące wskazania ciepłomierzy, wskazania urządzeń wskaźnikowych niebędących przyrządami pomiarowymi w rozumieniu przepisów metrologicznych, wprowadzonych do obrotu na zasadach i w trybie określonych w przepisach o systemie oceny zgodnośi lub powierzchnię lub kubaturę tych lokali. Właściciel lub zarządca budynku wielolokalowego dokonuje wyboru metody rozliczania całkowitych kosztów zakupu ciepła na poszczególne lokale mieszkalne i użytkowe w tym budynku, tak aby wybrana metoda uwzględniając współczynniki wyrównawcze zużycia ciepła na ogrzewanie wynikające z położenia lokalu w bryle budynku przy jednoczesnym zachowaniu prawidłowych warunków eksploatacji budynku określonych w odrębnych przepisach stymulowała energooszczędnie zachowania oraz zapewniała ustalenie opłat zapewniających wyłączne pokrycie ponoszonych przez odbiorcę kosztów zakupu ciepła, w sposób odpowiadający zużyciu ciepłą na orzeczenia i przygotowanie ciepłej wody użytkowej (art. 45a ust. 9 p.e.) Właściciel lub zarządca budynku wprowadza wybraną metodę w formie wewnętrznego regulaminu. Zgodnie z art. 12 ust. 3 u.w.l. możliwość określenia większych obciążeń właściciela lokalu użytkowego musi być związana z pokrywaniem kosztów utrzymania nieruchomości wspólnej.
Dodatkowo AMW zarzucała niezgodność zapisów regulaminu z art. 134 ust. 4-6 u.p.e. W ocenie powódki przyjęta przez Wspólnotę metoda obliczania kosztów, zmierza do uzyskania przychodów z pobieranych opłat o wyższej wartości niż rzeczywiście poniesione. Opłaty jakie powinni ponosić mieszkańcy są określone regulaminem nie zaś faktycznym zużyciem, bowiem brakuje przełożenia otrzymywanych wartości z podzielników kosztów na rzeczywiste możliwości poboru ciepła. Z tego względu zapis §5 pkt 3 regulaminu stoi w sprzeczności z art. 45a ust 8 u.p.e., który wskazuje że wybór odpowiedniego sposobu rozliczeń następuje spośród metod wskazanych w tym artykule na podstawie ustawowo określonych przesłanek a żadna z tych metod nie upoważnia właścicieli lub zarządy co ich modyfikacji i pobierania opłat. Powód opierał swoje żądania w pierwszej kolejności na art. 189 k.p.c.
W odpowiedzi na pozew Wspólnota Mieszkaniowa (...) przy ul. (...) wnosiła o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania (odpowiedź na pozew k. 36 – 42).
Wspólnota zarzucała, że brak jest spójnych i kompleksowych przepisów dotyczących sposobu rozliczania kosztów ogrzewania, w związku z czym ich rolę przejmują wewnętrzne regulaminy rozliczania. Na tej płaszczyźnie najczęściej spotykane są dwa systemy, tj. rozliczanie kosztów ciepła w systemie indywidualnego rozliczania kosztów CO2 oraz w sposób ryczałtowy. Brak urządzeń pomiarowych w lokalu jest równoznaczny z rozliczaniem ryczałtowym, przy czym stawka ryczałtowa jest zwykle wyższa niż stawka przy rozliczaniu w oparciu o wskazania urządzeń pomiarowych. Nie ulega też wątpliwości, że ustawodawca dopuszcza stosowanie metody ryczałtowej w oparciu o kubaturę lub powierzchnie lokali w przypadkach, gdy zastosowanie ciepłomierzy lub podzielników kosztów ogrzewania jest technicznie niewykonalne lub nieopłacalne. Obecna instalacja we Wspólnocie nie pozwala na zastosowanie najnowszych technologii i zainstalowanie indywidualnych ciepłomierzy w lokalach. Pozwana rzeczywiście ma w planach modyfikację całej instalacji ciepłowniczej i węzła cieplnego, co pozwoliłoby na zmianę sposobu rozliczania mediów i zainstalowanie ciepłomierzy w lokalach, jednak jest to kosztowna inwestycja Pozwana nie dysponuje odpowiednimi funduszami, aby przeprowadzić tę modernizację. Zatem z przyczyn technicznych zastosowanie przez Pozwaną innej metody niż ryczałtowa, nie jest możliwe. Ustawodawca przewidział taką sytuację i dzięki temu Pozwana wciąż działa w ramach obowiązujących przepisów. Pozwana zaznaczała że w dacie podjęcia uchwały (...) Powódka była członkiem Wspólnoty i nic nie stało na przeszkodzie, aby zgłosić Pozwanej swoje zastrzeżenia lub też zaskarżyć uchwałę do Sądu. Natomiast uchwała nr (...) była jedynie projektem i nigdy nie została formalnie podjęta.
W stanowisku z 05.03.2025 r. pozwana podniosła także brak interesu prawnego w żądaniu ustalenia, bowiem w przypadku nieprawidłowego rozliczania przysługuje jej roszczenie o zapłatę, żądanie główne pozwu nie nadaje się do objęcia tenorem wyroku bowiem nie zagwarantowałoby ochrony interesów powódki, żądanie ewentualne nie zostało sformułowane w sposób prawidłowy, nie precyzuje dostatecznie jakie akty prawa wewnętrznego Wspólnoty są przedmiotem procesu a materiał dowodowy zebrany w sprawie nie wykazuje aby twierdzenia strony powodowej odnośnie do sprzeczności z u.p.e. rzeczywiście miały miejsce (k. 97-98).
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
Skarb Państwa reprezentowany przez Agencję Mienia Wojskowego jest właścicielem gruntu oraz niewyodrębnionych części nieruchomości w udziale (...) położonej w W. przy (...) i K. (...) dla których Sąd Rejonowy dla Warszawy Mokotowa X Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi KW nr (...) (wydruk z (...) k. 13). Na nieruchomości (...) została zawiązana wspólnota mieszkaniowa (bezsporne).
Uchwałą na (...) Wspólnoty Mieszkaniowej ul. (...) z 06.12.2006 r. przyjęto regulamin rozliczania kosztów mediów w nieruchomości położone przy ul (...) w W. stanowiący załącznik do ww. uchwały. Za uchwała zagłosowało 0,8077 udziałów, bez głosów przeciw, wstrzymało się 0,1923 udziałów. (uchwała k. 14).
Zgodnie z treścią Regulaminu rozliczania kosztów mediów w budynku Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości położone przy ul (...) w W. w zakresie kwestionowanym przez powódkę:
I. (Postanowienia ogólne)
1. Regulamin określa zasady rozliczania kosztów za energię cieplną dostarczaną właścicielom nieruchomości położonej przy ul. (...) w W. na potrzeby c.o.i c.c.w.
2. Regulamin wprowadza się na podstawie ustawy z dnia 10.04.1997 r. Prawo Energetyczne /Dz.U. z 2005 r.nr 62, poz. 552 ze zm./
3. Rozliczenia kosztów zużycia energii cieplnej należy dokonywać nie później niż do 31 maja danego roku za okres od 1 stycznia do 31 grudnia roku poprzedniego.
4. Właściciele lokali zobowiązani są do wnoszenia zaliczkowych opłat za c.o. i c.c.w. w ciągu całego okresu rozliczeniowego. Wysokość zaliczkowych opłat może ulegać zmianie w trakcie okresu rozliczeniowego z powodu:
4.1. zmiany cen i stawek opłat wprowadzonych przez dostawcę energii cieplnej,
4.2. zmiany mocy zamówionej,
4.3. wzrostów lub spadków zużycia energii cieplnej w nieruchomości.
II. (Podział całkowitych kosztów zakupu energii cieplnej)
1. Koszt zakupu energii cieplnej do nieruchomości ustala się na podstawie faktur za dostawę energii cieplnej wystawionych przez dostawcę.
2. Podziału kosztów całkowitych na stale i zmienne dokonuje się w oparciu o faktury zakupu energii cieplnej od dostawcy.
3. Na koszty zakupu c.o. składają się:
3.1. opłata stała za moc zamówiona, oplata za usługę przesyłową na potrzeby c.o.(MW),
3.2. opłata zmienna za zużycie energii cieplnej, oplata przesyłowa zmienna - wg. wskazań licznika na potrzeby c.o.(GJ),
3.3. opłata abonamentowa .
4. Z całkowitych kosztów zużycia energii cieplnej na potrzeby c.o. wydziela się 5% kosztów które zostaną zaliczone w koszty części wspólnej nieruchomości.
5. Na koszty zakupu c.c.w. składają się:
5.1 opłata za moc stała zamówioną, opłata za usługe przesyłową na potrzeby c.c.w. (MW),
5.2 opłata zmienna za zużycie energii cieplnej, opłata przesyłowa zmienna – wg. wskazań licznika na potrzeby c.c.w. (GJ).
III. (Rozliczanie kosztów centralnego ogrzewania)
1. Z kosztów określonych w pkt. II ppk. 3 odejmuje się koszty C.O. części wspólnej nieruchomości. Pozostałą część kosztów rozlicza się na poszczególne lokale proporcjonalnie do ich powierzchni użytkowej.
2. Koszty C.O. części wspólnej nieruchomości określone w pkt. lI ppk. 4 rozlicza się w zaliczce eksploatacyjnej na utrzymanie części wspólnej.
3. W przypadku występowania w nieruchomości lokali użytkowych na które wprowadzono inną stawkę opłat zaliczkowych za dostawę c.o. niż dla lokali mieszkalnych:
3.1. z kosztów zakupu energii cieplnej na potrzeby c.o. wydzielić koszty związane z ogrzewaniem lokali użytkowych 2:1 w stosunku kosztów lokali mieszkalnych za 1 ㎡ powierzchni grzewczej. Wynika to z faktu, że koszt ogrzania 1 ㎡ powierzchni lokalu użytkowego jest dwukrotnie większa niż koszt ogrzania 1 ㎡ lokalu mieszkalnego.
3.2. wydzielone w w/w sposób koszty c.o. należy rozliczyć proporcjonalnie do powierzchni grzewczej lokali mieszkalnych i użytkowych.
IV. (Rozliczanie kosztów centralnej cieplej wody)
Lokale, w których są zamontowane wodomierze wody cieplej
1. Wielkość zużycia energii cieplnej do podgrzania cieplej wody przypadającej na dany lokal wynikać będzie z sumy zużycia indywidualnych wodomierzy wody cieplej.
2. Suma wskazań indywidualnych wodomierzy wody cieplej pomnożona przez cenę 1m3 cieplej wody określa wielkość opłaty, jaką winni wnieść właściciele lokali z tytułu podgrzania cieplej wody.
3. Wodomierz musi być zamontowany zgodnie z załączoną instrukcją montażu wodomierza opracowana przez producenta.
4. Zamontowane wodomierze muszą obejmować wszystkie punkty poboru wody.
5. Wodomierze muszą być legalizowane w okresach: co 4- c.c.w. 5 lat z.w. Pierwsza legalizacja musi zostać wykonana po upływie okresu jw., licząc od dnia odbioru wodomierza. Wszelkie koszty związane z naprawami lub wymiana wodomierzy a także koszty legalizacji ponosi właściciel lokalu. (Regulamin k. 15 – 19)
We Wspólnocie przygotowano także projekt uchwały nr (...) w sprawie uchwalenia „Regulaminu rozliczania mediów” w budynku przy ul. (...) w W., jednak uchwałą ta nie została formalnie przyjęta przez Wspólnotę (projekt uchwały k. 20 – 23).
Z uwagi na konstrukcję instalacji ciepłowniczej w budynku przy ul (...) koszt instalacji urządzeń mierzących zużycie ciepła byłby bardzo wysoki (rzędu miliona złotych) i jego poniesienie nie ma ekonomicznego uzasadnienia. Nadto położone na parterze lokale użytkowe są znacznie wyższe i mają większą kubaturę od lokali mieszkalnych (zeznania świadków: M. R. k. 60, K. G. k. 60 – 61, zeznania członka zarządu pozwanej B. C. k. 61 – 62)
Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, w szczególności załączonych do pozwu, których autentyczności i rzetelności nie kwestionowała żadna z stron a i Sąd nie znalazł podstaw aby odmówić im mocy dowodowej, również w kontekście niezaprzeczonego przez powódkę oświadczenia pozwanej o tym, że uchwała nr (...) nie została formalnie podjęta a jej treść pozostała projektem. Sąd dał wiarę także zeznaniom słuchanych w sprawie świadków i pozwanej, nie były one kwestionowane przez powódkę, są zgodne z zebranym materiałem dowodowym jak i powszechnie dostępnymi zdjęciami budynku którego dotyczy niniejsze postępowanie wskazującymi na różnice w wysokości pomiędzy lokalami użytkowymi i mieszkalnymi.
Sąd pominął wniosek powódki o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego (postanowienie z 02.05.2025 r.) jako zmierzający jedynie do przedłużenia postępowania – wobec braku prawidłowego określenia żądania a także braku interesu prawnego w wytoczeniu powództwa, prowadzenie dowodu z opinii biegłego było całkowicie bezprzedmiotowe.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Roszczenie jako bezzasadne podlegało oddaleniu w całości.
W sprawie stan faktyczny tj. treść uchwały nr (...) z 06.12.2006 r. oraz treść projektu uchwały nr (...) – były bezsporne. Niekwestionowana była także legitymacja stron w postępowaniu. Powódka zarzucała niezgodność zapisów uchwały z ustawą prawo energetyczne, co miało naruszać jej interes ekonomiczny jako członka Wspólnoty Mieszkaniowej (...) poprzez nałożenie opłat zwiększonych w sposób nieuzasadniony w stosunku do lokali mieszkalnych. Pozwana zarzucała brak wykazania interesu prawnego w wytoczeniu powództwa na podstawie art. 189 k.p.c., brak dostatecznego sprecyzowania roszczenia i brak możliwości uwzględnienia żądania w kształcie sprecyzowanym przez stronę powodową w treści orzeczenia.
Strona powodowa domagała się ustalenia niezgodności Regulaminu rozliczania kosztów mediów a tym samym podział kosztów ciepła stosowany przez Wspólnotę za niezgodny z u.p.e. Roszczenie swoje wywodził z brzmienia art. 189 k.p.c. zgodnie z którym powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny. Interes prawny w rozumieniu powołanego wyżej przepisu występuje wówczas, gdy istnieje niepewność stanu prawnego lub prawa; niepewność ta powinna być obiektywna, tj. zachodzić według rozumnej oceny sytuacji, a nie tylko subiektywna, tj. według odczucia powoda. Interes ten należy rozumieć jako potrzebę wprowadzenia jasności co do konkretnego prawa lub stosunku prawnego – w celu ochrony przed grożącym naruszeniem sfery uprawnień powoda (wyrok Sądu Najwyższego z 24 marca 1987 roku, III CRN 57/87, opubl. w OSNPG 1987, Nr 7, poz. 27). Skuteczne powołanie się na interes prawny wymaga wykazania, że oczekiwane rozstrzygnięcie wywoła takie skutki w stosunkach między stronami, w następstwie których ich sytuacja prawna zostanie określona jednoznacznie i tym samym wyeliminowane zostanie ryzyko naruszenia w przyszłości praw powoda. W przypadku, gdy dojdzie już do naruszenia prawa, w związku z którym stronie służy dalej idące roszczenie np. o świadczenie (danie, czynienie, zaniechanie lub znoszenie), wyłączona jest możliwość skutecznego wystąpienia z powództwem o ustalenie, skoro sfera podlegająca ochronie jest w takiej sytuacji szersza, a rozstrzygnięcie o różnicy zdań w stanowiskach stron nabiera charakteru przesłankowego. Takie stanowisko, które Sąd Okręgowy w całości podziela, wyraził Sąd Najwyższy w wyroku z 15.03.2002 roku (II CKN 919/99, LEX nr 54376). Interes prawny będąc materialno-prawną przesłanką powództwa o ustalenie, badany jest przez Sąd z urzędu, a ustalenie jego braku skutkuje oddaleniem powództwa wprost bez analizy żądania powoda pod kątem merytorycznym. Zgodnie z ogólną zasadą wynikającą z art. 6 k.c. powód powinien wykazać istnienie po jego stronie interesu prawnego.
Z punktu widzenia art. 189 k.p.c. formułowanie żądania jako zmierzającego do ustalenia (stwierdzenia) nieważności lub nieistnienia czynności prawnej (umowy, uchwały) stanowi często stosowany, ale niezbyt precyzyjny skrót myślowy, utożsamiający zdarzenie prawne mające być źródłem stosunku prawnego z tym stosunkiem (por. uchwałę Sądu Najwyższego z 23.09.2010 r., III CZP 57/10, OSNC 2011, Nr 2, poz. 14). Takie żądanie należy kwalifikować w drodze jego wykładni – zarówno wtedy, gdy obejmuje tylko ustalenie (stwierdzenie) nieważności, jak i wtedy, gdy obejmuje tylko ustalenie nieistnienia czynności prawnej czy też ustalenie niezgodności z przepisami powszechnie obowiązującymi – tak samo, tj. jako zmierzające do ustalenia – w myśl art. 189 k.p.c. – nieistnienia stosunku prawnego, który miałby wynikać z tej czynności prawnej, a okoliczności, które są powoływane jako motywacja dla twierdzenia o nieważności lub nieistnieniu – jako jego podstawę faktyczną.
Uznanie w świetle okoliczności powołanych jako podstawa faktyczna żądania, że czynność prawna jest nieważna albo nieistniejąca bądź dotknięta inną sankcją jej wadliwości powodującą, że stosunek prawny, który miałby z niej wynikać, nie istnieje, stanowi wówczas jedynie przesłankę rozstrzygnięcia o żądaniu, a nie sam przedmiot tego rozstrzygnięcia. Praktykowany uproszczony sposób sformułowania żądania pozwu przez odniesienie się do samego następstwa wadliwości czynności prawnej nie wiąże sądu w tym sensie, że sąd ten stosując prawo materialne dokonuje własnej kwalifikacji faktów wskazanych przez stronę.
Nieprawidłowe wskazanie skutków wadliwości czynności prawnej nie wyznacza więc granic żądania w rozumieniu art. 321 § 1 k.p.c., jak również nie uzasadnia oddalenia powództwa w wypadku, gdy sąd przyjmie inne następstwo wadliwości czynności prawnej niż to, które wskazał powód.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszego postępowania Sąd doszedł do przekonania iż powódka nie wykazała interesu prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c. Roszczenie zmierza w istocie do uchylenia uchwały mocą której uchwalono Regulamin, pomimo upływu terminu wynikającego z art. 25 ust. 1a u.w.l. Nadto ustalenie, iż Regulamin (czy też poszczególne jego zapisy) jest sprzeczny z przepisami prawa bez wyeliminowania go z obrotu prawnego w żaden sposób nie zabezpieczy interesu prawnego powódki, a może jedynie stanowić przesłankę uchylenia lub uznania za nieważną uchwały go uchwalającej. Powódka zmierza do wymuszenia na Wspólnocie dokonanie inwestycji w infrastrukturę cieplną i urządzenia pomiarowe nie w sposób przyjęty prawem, tj przez podjęcie odpowiedniej uchwały Wspólnoty, ale wytaczając pozew kwestionujący uchwałę sprzed 19 lat. Ponadto roszczenie które zostało sformułowane w treści powództwa nie nadaje się do uwzględnienia nie tylko ze względu na nadane mu brzmienie ale także z tej racji, że dotyczy ono w istocie nie uchwały nr (...) a uchwały nr (...), która nigdy nie została podjęta. Wynika to wprost z zakresu żądania sprecyzowanego ostatecznie pismem z 5 września 2024 r.m. in. określenia niezgodności regulaminu pkt III ust, 1-6, które istotnie znajdują się w projekcie uchwały nr (...) a nie w obowiązującym Regulaminie. Natomiast w uchwale (...) sekcja III – rozliczanie kosztów centralnego ogrzewania zawiera jedynie 3 ustępy redakcyjne. Do takiego wniosku prowadzi także analiza treści pozostałych kwestionowanych przez powódkę zapisów, które są w oczywisty sposób zgodne z przepisami np. odwołanie się do treści ustawy prawo energetyczne, wprowadzenie okresu rozliczeniowego etc. Jednoznacznie należy także potwierdzić, że powódce przysługuje dalej idące roszczenie o zapłatę jeśli uważa że uiszczone przez nią zaliczki zostały źle rozliczone z którym nie wystąpiła.
Zarazem nie było podstaw do uwzględnienia roszczenia ewentualnego bowiem strona powodowa nie wykazała, by Regulamin w sposób rażący naruszał prawo, co uzasadniałoby wyeliminowanie go z porządku prawnego w sytuacji gdy powództwo zostało wniesione z rażącym uchybieniem terminu wynikającego z art. 25 ust. 1a u.w.l. w stosunku do uchwały nr (...) r., zaś w odniesieniu do projektu uchwały nr (...) – termin ten w ogóle nie rozpoczął biegu.
Wobec wadliwego skonstruowania pozwu i odniesienia się w zakresie skarżonych zapisów do Regulaminu który nigdy wszedł w życie w zakresie rozliczeń w pozwanej Wspólnocie wypadnie podkreślić, iż jak słusznie wskazała pozwana ustawodawca w art. 45a ust. 8 pkt 1 lit a prawa energetycznego ustawodawca dopuszcza rozliczenia kosztów ogrzewania stosując metody wykorzystujące kubaturę lub powierzchnię lokali - wyłącznie w przypadkach gdy zastosowanie ciepłomierzy lub podzielników kosztów ogrzewania jest technicznie niewykonalne lub nieopłacalne, zaś stosownie do art. 45a ust 8 pkt 3 dla kosztów stałych dostawy ciepła:
a) na centralne ogrzewanie wraz z kosztami, o których mowa w pkt 1 lit. b, wykorzystując proporcjonalny udział w powierzchni lub kubaturze lokali,
b) na przygotowanie ciepłej wody użytkowej, wykorzystując liczbę lokali w budynku lub powierzchnię lokali.
Ponieważ niniejsza sprawa dotyczy stwierdzenia nieważności uchwały nr (...) to powoda obciąża ciężar wykazania rażącej sprzeczności z prawem kwestionowanych postanowień Regulaminu przyjętego tą uchwałą. W uchwale tej przyjęto, iż w wypadku występowania w nieruchomości lokali użytkowych na które wprowadzono inną stawkę opłat zaliczkowych za dostawę c.o. niż dla lokali mieszkalnych z kosztów zakupu energii cieplnej na potrzeby c.o. wydzielić koszty związane z ogrzewaniem lokali użytkowych 2:1 w stosunku kosztów lokali mieszkalnych za 1 ㎡ powierzchni grzewczej. Wynika to z faktu, że koszt ogrzania 1 ㎡ powierzchni lokalu użytkowego jest dwukrotnie większa niż koszt ogrzania 1 ㎡ lokalu mieszkalnego, a następnie wydzielone w w/w sposób koszty c.o. należy rozliczyć proporcjonalnie do powierzchni grzewczej lokali mieszkalnych i użytkowych. Nie sposób przyjąć, iż tak określona metoda jest sprzeczna z wskazaną w art. 45a ust. 8 pkt prawa energetycznego – odwołuje się zarówno do powierzchni jak i kubatury lokali (z którą wiąże wyższe koszty). W konsekwencji powódka winna wykazać, iż nie ma podstaw do zastosowania tej metody gdyż zastosowanie ciepłomierzy lub podzielników kosztów ogrzewania jest technicznie wykonalne i opłacalne, a jeśli zachodzą przesłanki do jej stosowania to przyjęta przez stronę powodową proporcja 2:1 nie odpowiada stanowi faktycznemu. I na te okoliczności powódka nie zaoferowała żadnego materiału dowodowego, w szczególności dowód z opinii biegłego mający zweryfikować zgodność regulaminu z art. 45a ust 9 prawa energetycznego nijak by nie zmierzał do wykazania okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 12 ustawy o własności lokali to brak jego skonkretyzowania uniemożliwia Sądowi odniesienie się doń, jednakże dla Sądu nie ulega wątpliwości iż argumenty przywołane w pozwie nie konkretyzują w jaki sposób i który zapis Regulaminu naruszył rażąco w/w przepis ustawy, a tylko wykazanie takiej okoliczności uzasadniałoby uwzględnienie roszczenia ewentualnego.
Wobec powyższego strona powodowa ani nie wykazała roszczenia z którym wystąpiła co do zasady ani też istnienia interesu prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c. co skutkować musiało oddaleniem powództwa, o czym orzeczono jak w sentencji w punkcie 1.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 108 §1 k.p.c. art. 98 §1 i 1 1 k.p.c. uznając, iż wobec oddalenia powództwa w całości kosztami procesu należy obciążyć przegrywającą powódkę. Na zasądzone koszty złożyły się kwoty zastępstwa procesowego w wysokości 360 zł obliczone na podstawie §8 ust. 1 pkt 1 w zw. z §20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Z tych przyczyn postanowiono jak w sentencji w punkcie 2.
Sędzia Piotr Królikowski
Podmiot udostępniający informację: Sąd Okręgowy w Warszawie
Osoba, która wytworzyła informację: sędzia Piotr Królikowski, Piotr Królikowski
Data wytworzenia informacji: