Portal Orzeczeń Sądu Okręgowego w Warszawie

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 14 stycznia 2026 r.

Sąd Okręgowy w Warszawie XXV Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący: sędzia Paweł Duda

Protokolant: protokolant sądowy Urszula Flaga

po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2026 r. w Warszawie

na rozprawie

sprawy z powództwa M. H. (1) i Z. H. (1)

przeciwko Skarbowi Państwa – Pierwszemu Prezesowi Sądu Najwyższego

o zapłatę

I.  oddala powództwo;

II.  zasądza tytułem zwrotu kosztów postępowania od M. H. (1)
i Z. H. (1) na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej kwotę 5.400 zł (pięć tysięcy czterysta złotych) wraz
z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty.

Sygn. akt XXV C 645/24

UZASADNIENIE

wyroku z dnia 14 stycznia 2026 r.

Powodowie M. H. (1) i Z. H. (1) pozwem z dnia 17 kwietnia 2024 r. wnieśli o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa – Sądu Najwyższego kwoty 34.110 CHF (franków szwajcarskich) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 24 kwietnia 2024 r. do dnia zapłaty.

Na uzasadnienie pozwu powodowie podali, że w sprawie wszczętej przed Sądem Okręgowym w Jeleniej Górze pozwem z 15 grudnia 2015 r. przeciwko (...) Bankowi S.A. domagali się zapłaty kwot 190.470,65 zł i 86.240 CHF, ewentualnie 493.712,23 zł
i 86.240 CHF, z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia wynikającego z nieważności umowy kredytu indeksowanego nr (...) z 15 grudnia 2005 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze wyrokiem z dnia 23 stycznia 2020 r. oddalił powództwo. Następnie Sąd Apelacyjny we Wrocławiu oddalił w zasadniczej części apelację powodów od powyższego wyroku Sądu Okręgowego. W sprawie ze skargi kasacyjnej obu stron od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, prowadzonej przed Sądem Najwyższym pod sygn. II CSKP 863/23, powodowie złożyli wniosek o zadanie pytań prejudycjalnych do TSUE, dotyczących m.in. kwestii, czy klient przedsiębiorcy zawierający umowę kredytu, przewidującą finansowanie nabycia nieruchomości przeznaczonej do prowadzenia działalności gospodarczej przez osobę trzecią, działach w celach związanych z handlem, przedsiębiorstwem lub zawodem w rozumieniu art. 2 lit. b dyrektywy Rady 93/13/EWG w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich. Sąd Najwyższy na rozprawie z dnia 12 października 2023 r. odmówił zadania pytania prejudycjalnego, powołując się na brak związku pytania z przedmiotem rozstrzygnięcia. Jednakże w wyroku wydanym 26 października 2023 r. Sąd Najwyższy odniósł się do kwestii objętej wnioskiem o zadanie pytania prejudycjalnego, wskazując, że cel przedmiotowego kredytu był prawie w całości przeznaczony na finansowanie działalności gospodarczej powoda, powódka wprawdzie nie prowadziła działalności gospodarczej, ale pozostawała z mężem w ustroju małżeńskiej wspólności majątkowej, a taka więź prawna nakazuje traktować ich pozycję w umowie jednolicie, co skutkowało przyjęciem, że
w kredycie udzielonym w celu finansowania działalności gospodarczej męża powódka powinna być również traktowana jako przedsiębiorca. Według powodów, odmowa zadania pytania prejudycjalnego do TSUE przez Sąd Najwyższy, jako sąd krajowy ostatniej instancji, miała bezpośredni wpływ na przyjęcie przez ten Sąd, że oboje powodowie nie mają statusu konsumenta, co było równoznaczne z błędnym przyjęciem braku ochronnego efektu przepisów dyrektywy 93/13/EWG w sferze praw i obowiązków powodów. W konsekwencji skutkowało to oddaleniem skargi kasacyjnej powodów i uniemożliwiło przesądzenie, że przedmiotowa umowa kredytu indeksowanego jest nieważna. Powodowie podnieśli dalej, że od dnia wyroku Sądu Najwyższego, w okresie od 31 października 2023 r. do 29 lutego
2024 r., zapłacili tytułem spłaty rat kredytu łącznie 34.110 CHF. Poniesione koszty obsługi kredytu w okresie po dniu wydania wyroku Sądu Najwyższego stanowią uszczerbek majątkowy, który stanowi szkodę pozostającą w adekwatnym związku przyczynowym
z zaniechaniem zadania wnioskowanego pytania prejudycjalnego. Zdaniem powodów, Sąd Najwyższy wydając wyrok w sprawie sygn. II CSKP 863/23, bez uwzględnienia wniosku powodów o zadanie pytania prejudycjalnego do TSUE w trybie art. 267 ust. 3 TFUE, naruszył art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej („TUE”), a także art. 2 lit. b dyrektywy 93/13/EWG przez jego niezastosowanie. Odstąpienie od wystąpienia z pytaniem prejudycjalnym byłoby możliwe tylko w razie stwierdzenia, że sformułowane pytanie nie jest istotne dla sprawy lub w sytuacji, gdy dany przepis prawa wspólnotowego stanowił już przedmiot wykładni przez TSUE albo gdy prawidłowe stosowanie prawa wspólnotowego jest tak oczywiste, że nie pozostawia ono miejsca na jakiekolwiek racjonalne wątpliwości. Sytuacja taka jednak nie miała miejsca. Okoliczności powyższe uzasadniają odpowiedzialność odszkodowawczą Skarbu Państwa wobec powodów.

Pozwany Skarb Państwa – Sąd Najwyższy w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości.

Pozwany wskazał, że nie kwestionuje stanu faktycznego i argumentacji prawnej zawartej w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 26 października 2023 r. sygn. II CSKP 863/23
i jego uzasadnieniu. Pozwany zakwestionował jednak, aby w wyżej wskazanej sprawie Sąd Najwyższy miał obowiązek zadania pytania prejudycjalnego TSUE, a także by niezadanie tego pytania skutkowało powstaniem szkody po stronie powodów. Pozwany podniósł, że powództwo jest nieuzasadnione co do zasady, jak i co do wysokości, bowiem powodowie nie wykazali zaistnienia żadnej z przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej pozwanego. Według pozwanego, Sąd Najwyższy prawidłowo rozstrzygnął sprawę, zaś zwrócenie się
z pytaniem prejudycjalnym do TSUE nie było konieczne i obligatoryjne do rozpoznania sprawy i jej rozstrzygnięcia. W stosunku do kwestii, której dotyczyć miało pytanie prejudycjalne istnieje już orzecznictwo TSUE, a sąd krajowy może zrezygnować
z wystąpienia z pytaniem, gdy uwzględni wcześniejsze orzecznictwo TSUE. Sąd Najwyższy wydając wyrok w sprawie ze skargi kasacyjnej powodów powołał się na orzecznictwo TSUE w przedmiocie konsumenckiego statusu kredytobiorców.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

Z. H. (1) i M. H. (1) zawarli z (...) Bankiem S.A. umowę kredytu hipotecznego nr (...) indeksowanego kursem CHF z dnia 15 grudnia 2015 r. (zaświadczenie (...) Banku S.A. z 06.03.2024 r. wraz z historią zadłużenia oraz wpłat tytułem spłaty kredytu – k. 21-41v.).

(...) Bank S.A. wypłacił z tytułem przedmiotowego kredytu następujące kwoty:

1)  w dniu 22 grudnia 2005 r. 257.285,70 zł, w tym: 63.000 zł na spłatę kredytu w (...) S.A., 79.000 zł na spłatę kolejnego kredytu w (...) S.A., 39.965,70 zł na uiszczenie składki z tytułu ubezpieczenia od ryzyka utraty wartości nieruchomości, 28.245 zł na zapłatę prowizji z tytułu udzielenia kredytu, 37.660 zł na uiszczenie składki z tytułu ubezpieczenia od ryzyka utraty pracy, 9.415 zł na uiszczenie składki
z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej i ochrony prawnej,

2)  w dniu 4 stycznia 2006 r. 520.500 zł,

3)  w dniu 7 kwietnia 2006 r. 453.300 zł,

4)  w dniu 25 sierpnia 2006 r. 275.600 zł,

5)  w dniu 5 grudnia 2006 r. 186.600 zł,

6)  w dniu 9 października 2007 r. 230.000 zł,

7)  w dniu 22 kwietnia 2008 r. 32.000 zł,

( potwierdzenie wypłaty środków – k. 26-26v.).

Z. H. (1) i M. H. (1) pozwem z dnia 15 grudnia 2015 r. złożonym do Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze, zmodyfikowanym w piśmie procesowym
z dnia 1 sierpnia 2018 r., skierowanym przeciwko (...) Bankowi S.A., wnieśli
o zasądzenie na swoją rzecz solidarnie kwot 190.470,65 zł oraz 86.240 CHF, ewentualnie 493.712,23 zł oraz 86.240 CHF, tytułem zwrotu świadczeń nienależnych spełnionych na rzecz banku w wykonaniu umowy kredytu nr (...) indeksowanego do CHF z dnia 15 grudnia 2005 r. Żądanie główne powodowie oparli m. in. na twierdzeniu, że znajdujące się w umowie kredytu klauzule indeksacyjne, przewidujące indeksację kredytu kursem franka szwajcarskiego, są nieważne lub stanowią niedozwolone postanowienia umowne
w rozumieniu art. 385 ¹ i nie wiążą powodów, a ich wyłączenie z umowy prowadzi do nieważności całej umowy kredytu. Żądanie ewentualne powodowie zgłosili na wypadek braku uznania umowy za nieważną w całości, lecz stwierdzenia, że umowa powinna być wykonywana, lecz z pominięciem klauzul indeksacyjnych (odpis pozwu z 15.12.2015 r. –
k. 43-51v., odpis pisma procesowego rozszerzającego powództwo z 01.08.2018 r. – k. 52-59).

Przy rozpoznawaniu powyższego powództwa, Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze ustalił, że Z. H. (1) od 1997 r. prowadził działalność gospodarczą, której przedmiotem było m .in. prowadzenie hoteli i restauracji. W 2005 r. Z. H. (1) ubiegał się
o kredyt w celu pozyskania środków na rozbudowę hotelu w B. przy ul. (...), na nieruchomości stanowiącej współwłasność w udziałach po 1/2 części jego i S. O., z którym wspólnie prowadził hotel (...) w ramach spółki cywilnej. Początkowo powód ubiegał się bezskutecznie o kredyt wspólnie ze swoim wspólnikiem. Potem powód zgłosił się do (...) Banku S.A., lecz w związku z faktem, że pozostawał
w związku małżeńskim i ustroju wspólności majątkowej, nie było możliwe zaciągnięcie przez niego kredytu samodzielnie, lecz mógł otrzymać kredyt wspólnie z żoną. W takiej sytuacji Z. H. (1) i M. H. (1) zawarli z (...) Bankiem S.A. umowę kredytu hipotecznego nr (...) indeksowanego do waluty obcej z dnia 12 grudnia 2005 r., która została podpisana 15 grudnia 2005 r. Na podstawie tej umowy bank udzielił powodom kredytu w kwocie 1.998.285,70 zł indeksowanego kursem franka szwajcarskiego, przeznaczonego na: spłatę kredytów w (...) S.A., pokrycie kosztów rozbudowy budynku mieszkalno-użytkowego, dowolny cel konsumpcyjny, zapłatę składek ubezpieczeniowych.
W umowie tej postanowiono, że w dniu wypłaty kredytu lub każdej transzy kredytu kwota wypłaconych środków jest przeliczana na walutę, do której indeksowany jest kredyt według kursu kupna walut określonego w „Bankowej tabeli kursów walut dla kredytów dewizowych oraz indeksowanych kursem walut obcych” obowiązujących w dniu uruchomienia środków
(§ 2 ust. 2 umowy), oraz że spłata zobowiązań z tytułu umowy będzie dokonywana w złotych na rachunek pomocniczy określony w każdorazowym harmonogramie spłat kredytu, przy czym wysokość zobowiązania będzie ustalana w walucie indeksacyjnej, po jej przeliczeniu według kursu sprzedaży walut określonego w „Bankowej tabeli kursów walut dla kredytów dewizowych oraz indeksowanych kursem walut obcych” do waluty wyrażonej w umowie, obowiązującego w dniu spłaty (§ 4 ust. 1 i 2 umowy). W okresie od uruchomienia kredytu do 15 stycznia 2015 r. powodowie zapłacili tytułem spłaty kredytu ogółem 2.101.715,65 zł. Od co najmniej lipca 2008 r. dawny hotel (...) został zamieniony na Hotel (...), prowadzony przez oboje powodów w formie spółki cywilnej Hotel (...) s.c. Z. H. (1), M. H. (1), zawiązanej przez powodów 15 marca 2005 r. Natomiast od 30 marca 2015 r. powód prowadzi Hotel (...) w tej samej lokalizacji w (...) spółki jawnej Hotel (...) sp. j. Z. H. (1), M. H. (2)”. W tak ustalonym stanie faktyczny Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze uznał, że powodom przy zawieraniu umowy kredytu nie przysługiwał status konsumentów w rozumieniu art. 22 ^{( 1)} k.c. Ta czynność prawna miała bowiem bezpośredni związek z działalnością gospodarczą Z. H. (1) i co najmniej 96,58% środków pozyskanych z kredytu zostało przeznaczonych na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej przez powoda. Z. H. (1) nie może być wobec tego potraktowany jako konsument, także na gruncie art. 2 lit b dyrektywy 93/13/EWG w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich. Fakt, że powodowie są małżonkami pozostającymi w ustroju wspólności majątkowej małżeńskiej, oznacza konieczność wydania wobec nich obojga jednolitego orzeczenia. Ponadto M. H. (1) od początku znała cel zaciągnięcia kredytu, środki z kredytu weszły do wspólności ustawowej powodów, kredyt spłacany był ze środków pochodzących z majątku wspólnego powodów, co oznacza, że i w przypadku powódki doszło do utraty statusu konsumenta. Z tych przyczyn Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze uznał, że powodom nie przysługuje ochrona przewidziana w art. 385 ^{( 1)} k.c., umowa kredytu nie narusza innych przepisów prawa i nie jest nieważna. W rezultacie Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze wyrokiem z 23 stycznia 2020 r. sygn. akt I C 169/16 oddalił powództwo (odpis wyroku Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z 23.01.2020 r. sygn. akt I C 169/16 wraz z uzasadnieniem –
k. 62-86v.).

Na skutek apelacji powodów od powyższego wyroku Sądu Okręgowego, Sąd Apelacyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 4 września 2020 r. sygn. akt I ACa 557/20 zmienił wyrok Sądu Okręgowego w ten sposób, że zasądził od pozwanego na rzecz powodów solidarnie 106.497,45 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie i oddalił powództwo
w pozostałym zakresie oraz oddalił apelację w pozostałej części. Sąd Apelacyjny uznał apelację za zasadną w części dotyczącej zarzutów naruszenia prawa procesowego
i materialnego w zakresie, w jakim kwestionowały tzw. spread walutowy, stanowiący dodatkowe wynagrodzenie banku. Poza tym Sąd Apelacyjny przyjął za własne ustalenia faktyczne w sprawie oraz podzielił dokonaną przez Sąd pierwszej instancji ocenę prawną. Sąd Apelacyjny uznał, że klauzula spreadowa nie pozwalała kredytobiorcom nawet
w przybliżeniu przewidzieć w jaki sposób (jak często i w jakiej relacji do średniego kursu rynkowego danej waluty) będzie zmieniała się podlegająca waloryzacji kwota kredytu. Umowa umożliwiała więc bankowi jednostronne kształtowanie sytuacji kontrahentów
w zakresie wysokości ich zobowiązań wobec banku, przez co zakłócona została równowaga pomiędzy stronami tego stosunku prawnego. W związku z tym Sąd Apelacyjny uznał dotyczące tej kwestii postanowienie umowne za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego w rozumieniu art. 58 § 2 k.c. i art. 353 ¹ k.c., a tym samym nieważne. Sąd ustalił wysokość kwoty, którą otrzymał bank w wyniku stosowania dwóch różnych kursów (kupna
i sprzedaży) w okresie od zawarcia umowy kredytu do 15 stycznia 2015 r., na 106.497,45 zł. Według Sądu Apelacyjnego, kwota ta stanowi świadczenie nienależne, które na podstawie art. 410 k.c. w zw. z art. 405 k.c. powinno być zwrócone powodom przez pozwanego. Sąd Apelacyjny uznał jednak, że nie zachodziły podstawy do stwierdzenia nieważności całej umowy kredytu, bowiem pomimo nieważności klauzul w zakresie spreadu walutowego umowa może być wykonywana w pozostałej części. ( odpis uzasadnienia wyroku Sądu Najwyższego z 26.10.2023 r. sygn. akt II CSKP 863/23 – k. 105-114v.).

Wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu został zaskarżony skargami kasacyjnymi zarówno przez powodów, jak i przez pozwanego. Powodowie w skardze kasacyjnej zarzucili m.in. naruszenie art. 22 ¹ k.c. w zw. z art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej przez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie że M. H. (1) nie była konsumentem oraz art. 22 ¹ k.c. w zw. z art. 860 k.c. przez jego niezastosowanie i przyjęcie, że Z. H. (2) nie przysługuje status konsumenta, mimo że działał w celu pośrednio związanym z prowadzoną działalnością gospodarczą, a także naruszenie art. 385 ¹ k.c. w zw. z art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich w zw. z art. 9 i 91 Konstytucji poprzez ich niezastosowanie ( odpis skargi kasacyjnej powodów z 27.11.2020 r. – k. 88-98v.).

W postępowaniu kasacyjnym przed Sądem Najwyższym, powodowie w piśmie procesowym z 22 października 2021 r. złożyli wniosek o zadanie pytań do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej na podstawie art. 267 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE), celem wydania orzeczenia w trybie prejudycjalnym w przedmiocie wykładni:

1)  art. 2 b) dyrektywy 93/13/EWG w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich, w kwestii: „Czy klient przedsiębiorcy zawierający umowę kredytową przewidującą finansowanie nabycia nieruchomości przeznaczonej do prowadzenia działalności gospodarczej przez osobę trzecią działa w celach związanych z handlem, przedsiębiorstwem lub zawodem w rozumieniu art. 2 b) dyrektywy 93/13/EWG?”;

2)  art. 3, art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13/EWG w związku z art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, w kwestii: „Czy z zasady skuteczności prawa Unii, formułowanej na podstawie art. 3, art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13/EWG, w związku z art. 47 Karty Praw Podstawowych UE wynika konieczność zbadania statusu konsumenta przez sąd krajowy orzekający
w ostatniej instancji pod kątem przesłanek przyjęcia sprawy do rozpoznania, jeżeli skarżący powołuje się na ten status?”.

(wniosek o zadanie pytań prejudycjalnych z 22.10.2021 r. – k. 100-103)

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie 12 października 2023 r. skarg kasacyjnych Z. H. (1) i M. H. (1) oraz syndyka masy upadłości (...) Banku Spółki Akcyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia
4 września 2020 r. I ACa 557/20, wyrokiem z dnia 26 października 2023 r. sygn. II CSKP 863/23 oddalił skargę kasacyjną powodów, a na skutek skargi kasacyjnej pozwanego uchylił zaskarżony wyrok w części, co punktu 1 i 3 i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu we Wrocławiu, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego. Odnosząc się do zawartego w skardze kasacyjnej powodów zarzutu dotyczącego naruszenia art. 22 ¹ k.c. w zw. z art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej oraz naruszenia art. 22 ¹ k.c. w zw.
z art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej oraz naruszenia art. 22 ¹ k.c. w zw. z art. 860 k.c., a w konsekwencji także art. 385 ¹ k.c. w zw. z art. 6 ust. 1
i art. 7 ust. 1 dyrektywy Rady 93/13/EWG w zw. z art. 9 i 91 ust. 3 Konstytucji, Sąd Najwyższy zwrócił uwagę, że art. 22 ¹ k.c. nie wskazuje, w jaki sposób należy oceniać status konsumenta w przypadku czynności, które służą mieszanym (podwójnym) celom. Kwestia ta została rozstrzygnięta wprost w motywach niektórych aktów prawa unijnego (powołanych
w uzasadnieniu wyroku SN), a także była przedmiotem orzecznictwa TSUE, w tym wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 8 czerwca 2023 r., C 570/21. Wynika z nich, że osoba zawierająca taką umowę powinna być uznawana za konsumenta, jeżeli cel związany z działalnością gospodarczą lub zawodową jest do tego stopnia ograniczony, że nie jest dominujący w kontekście całej mowy. W taki sposób pojęcie konsumenta rozumiane jest także na gruncie art. 2 lit. b) dyrektywy 93/13. Jednocześnie w celu ustalenia, czy dana osoba jest objęta zakresem pojęcia konsumenta w rozumieniu tego przepisu, a w szczególności czy gospodarczy cel umowy kredytu zawartej przez tę osobę jest tak ograniczony, że nie jest on dominujący w ogólnym kontekście tej umowy, sąd zobowiązany jest uwzględnić wszystkie istotne okoliczności towarzyszące tej umowie, zarówno ilościowej, jak i jakościowe, takie jak w szczególności podział wykorzystania pożyczonego kapitału na działalność zawodową
i pozazawodową, a w przypadku większej liczby kredytobiorców okoliczność, że tylko jeden
z nich realizuje cel gospodarczy lub że kredytodawca uzależnił udzielenie kredytu przeznaczonego na cele konsumenckie od częściowego przeznaczenia pożyczonej kwoty na spłatę długów związanych z działalnością gospodarczą lub zawodową. W tym kontekście Sąd Najwyższy zgodził się z oceną dokonaną przez Sąd Apelacyjny (a wcześniej Sąd Okręgowy), że nie jest możliwe przyznanie powodom, w sytuacji takiej jak będąca przedmiotem postępowania kasacyjnego, przymiotu konsumentów. Dokonana przez nich czynność prawa była bowiem bezpośrednio związana z prowadzoną działalnością, gdyż kredyt prawie
w całości, bo co najmniej w 96,58%, przeznaczony został na cele związane z działalnością gospodarczą, w szczególności rozbudowę hotelu, zakup nieruchomości przylegających do tego hotelu oraz spłatę kredytów związanych z działalnością gospodarczą. Tym samym konsumencki cel umowy stanowił jedynie jej znikomy procent, który nie był wystarczający do podważenia jej charakteru, ściśle związanego z działalnością gospodarczą powoda.
W odniesieniu do sytuacji prawnej powódki Sąd Najwyższy dodał, że wspólnie z mężem prowadzącym działalność gospodarczą dokonała ona czynności prawnej związanej bezpośrednio z tą działalnością, pozostając z nim w ustroju wspólności ustawowej.
W sytuacji, gdy dłużnikami są oboje małżonkowie, odpowiadają za wspólny dług całymi swymi majątkami, w tym majątkiem wspólnym. Wszelkie dochody z prowadzonej przez powoda działalności gospodarczej wchodzą w skład majątku wspólnego, co nakazuje przyjąć, że przedmiotowa czynność w postaci zawarcia z umowy kredytowej pozostaje w ścisłym związku z majątkiem wspólnym powodów. Więź wynikająca z ustroju ustawowego sprawia, że podjęta wspólnie przez powodów czynność prawna musi być traktowana w jednorodny sposób. W rezultacie, jeżeli powód nie może być uznany za konsumenta, ponieważ podjęta przez niego czynność pozostaje w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, to również powódka, zaciągając to zobowiązanie, nie może uzyskać takiego statusu z uwagi na łączący ją z powodem ustrój wspólności majątkowej. W konsekwencji Sąd Najwyższy uznał, iż w związku z tym, że powodowie podczas zawierania przedmiotowej umowy nie mieli statusu konsumenta, to nie chronią ich postanowienia dyrektywy 93/13/EWG oraz przepisy Kodeksu cywilnego, które ją implementowały (art. 385 - 385 ³ k.c.) i niezasadne były żądania powodów i związane z nimi zarzuty, które opierały się na tezie
o abuzywności poszczególnych klauzul umownych ( odpis wyrok Sądu Najwyższego
z 26.10.2023 r. sygn. akt II CSKP 863/23 wraz z uzasadnieniem – k. 105-114v.).

Pismem z 9 kwietnia 2024 r. Z. H. (1) i M. H. (1) wezwali Sąd Najwyższy do zapłaty kwoty 34.110 CHF tytułem odszkodowania za niezadanie pytania prejudycjalnego do TSUE w sprawie II CSKP 863/23, w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma. Powodowie wskazali w piśmie, że zaniechanie przez SN zadania pytania do TSUE, mimo stosowanego wniosku powodów, było oczywistym naruszeniem prawa Unii,
w szczególności art. 4 ust. 3 TUE w zw. z art. 267 ust. 3 TFUE, co przesądza o istnieniu adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy naruszeniem prawa Unii a szkodą poniesioną przez powodów. Wezwanie powyższe zostało doręczone Sądowi Najwyższemu
16 kwietnia 2024 r. (pismo powodów z 09.04.2024 r. wraz z pełnomocnictwem i projektem pozwu – k. 116-120, potwierdzenie nadania i odbioru pisma – k. 121-122).

W okresie od uruchomienia przedmiotowego kredytu do 20 listopada 2020 r. powodowie zapłacili na rzecz banku tytułem spłaty kredytu (rat kredytowych) łącznie 2.078.805,81 zł oraz 517.900 CHF ( historia zadłużenia oraz wpłat tytułem spłaty kredytu za okresie od dnia uruchomienia kredytu, tj. 22.12.2005 r. do 20.11.2020 r. – k. 22-25).

W okresie od 31 października 2023 r. do 29 lutego 2024 r. (którego dotyczy pozew) powodowie zapłacili na rzecz banku tytułem spłaty przedmiotowego kredytu łącznie 34.110 CHF ( wyciąg z rachunku kredytu za okres od 10.09.2023 r. do 06.03.2024 r. – k. 27-41v.).

Sąd ustalił powyższy stan faktyczny na podstawie dowodów z powołanych dokumentów, które nie budziły wątpliwości co do ich autentyczności i nie były kwestionowane przez strony postępowania.

W związku z tym, że wszystkie fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy zostały wyjaśnione dokumentami złożonymi do akt sprawy, nie było potrzeby prowadzenia dowodu
z przesłuchania stron postępowania (ograniczonego do przesłuchania powodów), który jest dowodem subsydiarnym, dopuszczanym wtedy, gdy po wyczerpaniu środków dowodów lub w ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 299 k.p.c.).

Sąd zważył, co następuje:

Przesłankami odpowiedzialności deliktowej, wynikającymi z ogólnego przepisu regulującego tę kwestię, tj. art. 415 k.c., są: powstanie szkody, zdarzenie, z którym ustawa łączy obowiązek odszkodowawczy oznaczonego podmiotu (czyn niedozwolony) oraz związek przyczynowy między owym zdarzeniem a szkodą. Przepis ten statuuje zasadę winy jako naczelną zasadę odpowiedzialności odszkodowawczej. Z kolei w myśl art. 417 § 1 k.c., za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa. Dla powstania odpowiedzialności odszkodowawczej władz publicznych, obok zdarzenia sprawczego, konieczne jest ustalenie pozostałych przesłanek odpowiedzialności deliktowej,
a więc istnienia szkody i związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy owym zdarzeniem
a szkodą (art. 415 k.c., art. 361 § 1 k.c.). Podkreślenia wymaga, że podstawą odpowiedzialności Skarbu Państwa na podstawie tego przepisu jest wyłącznie „niezgodne
z prawem” działanie lub zaniechanie organu władzy publicznej, a nie jest potrzebne stwierdzenie winy jego funkcjonariuszy. Na gruncie art. 417 k.c. niezgodność z prawem działania wyrządzającego szkodę odnosi się wyłącznie do działań naruszających normy prawne ( zob. orz. SN z 12.09.2003 r., I CK 51/02). Taką samą konstrukcję przyjęto w art. 77 ust. 1 Konstytucji RP. Stan niezgodności działania lub zaniechania z prawem ma miejsce
w przypadku sprzeczności tego zachowania z normą prawną dekodowaną z obowiązującego przepisu prawnego, obojętnie jakiej rangi (ustawa, ratyfikowana umowa międzynarodowa, rozporządzenie). Szkodą jest natomiast każdy uszczerbek w dobrach prawnie chronionych określony różnicą pomiędzy aktualnym stanem majątkowym poszkodowanego, a tym stanem, jaki zaistniałby, gdyby nie nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. Zgodnie z zasadą pełnego odszkodowania wyrażoną w art. 361 § 2 k.c. naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Adekwatny związek przyczynowy, o którym mowa w art. 361 § 1 k.c., ma miejsce wtedy, gdy dany fakt (przyczyna) był koniecznym warunkiem wystąpienia drugiego faktu (skutku), czyli w sytuacji, gdy bez faktu kwalifikowanego jako przyczyna nie wystąpiłby skutek. Związek ten może być zarówno bezpośredni, jak i pośredni. Wystarczy, aby szkodę według ogólnych zasad doświadczenia i prawdopodobieństwa uważać można było za zwyczajne następstwo pewnego oznaczonego zachowania się władzy publicznej.

Zgodnie z regulacją z art. 417 ¹ § 2 k.c., jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie prawomocnego orzeczenia lub ostatecznej decyzji, jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu ich niezgodności z prawem, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Odnosi się to również do wypadku, gdy prawomocne orzeczenie lub ostateczna decyzja zostały wydane na podstawie aktu normatywnego niezgodnego
z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą. Przywołany przepis stanowi lex specialis w stosunku do generalnych zasad odpowiedzialności państwa zawartych w art. 417 k.c. i reguluje szczególne warunki odpowiedzialności odszkodowawczej za niezgodne z prawem wydanie prawomocnego orzeczenia lub ostatecznej decyzji administracyjnej. Uzyskanie odszkodowania za tego typu zdarzenia oparte jest na takich samych przesłankach jak odpowiedzialność państwa za inne działania w zakresie imperium, czyli niezgodności z prawem działania lub zaniechania, wyrządzeniu szkody i związku przyczynowym między działaniem lub zaniechaniem a powstaniem szkody. Kategoria ,,bezprawności judykacyjnej” z art. 417 ¹ § 2 k.c. jest węższa od bezprawności z art. 417 § 1 k.c., która obejmuje każdą obiektywną sprzeczność działania bądź zaniechania władzy publicznej z przepisami prawa. Wzgląd na specyfikę władzy sądowniczej obdarzonej atrybutem niezawisłości sędziowskiej sprzeciwia się przyjęciu, że każde obiektywnie niezgodne z prawem orzeczenie, niezależnie od stopnia tej niezgodności, stanowi działanie, które może być źródłem odpowiedzialności Skarbu Państwa. Bezprawie judykacyjne obejmuje tylko takie orzeczenie, którego niezgodność z prawem jest oczywista, rażąca, a więc przybiera postać kwalifikowaną.

Uzyskanie odszkodowania za szkodę wyrządzoną niezgodnym z prawem orzeczeniem jest zatem uzależnione, co do zasady, od stwierdzenia we właściwym postępowaniu niezgodności takiego orzeczenia z prawem. Tego rodzaju postępowaniem, o którym orzeka się niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest przede wszystkim postępowanie ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, uregulowane w art. 424 ¹ i nast. k.p.c. Wniesienie skargi jest warunkiem wstępnym dochodzenia odszkodowania, a wydane przez Sąd Najwyższy orzeczenie stwierdzające niezgodność z prawem prawomocnego orzeczenia stanowi prejudykat dla późniejszego postępowania odszkodowawczego przed sądem powszechnym. W rozpatrywanej sprawie niezgodne
z prawem prawomocne orzeczenie miałoby jednak dotyczyć orzeczenia Sądu Najwyższego,
a wobec takich orzeczeń skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem nie przysługuje, zgodnie z art. 424 ^1a k.p.c. Tym samym w sytuacji, jaka ma miejsce w niniejszym postępowaniu, nie ma możliwości uzyskania prejudykatu. W związku z tym, przy uwzględnieniu regulacji art. 424 ^{1 b} k.p.c., powodowie mogą dochodzić odszkodowania z tytułu szkody wyrządzonej przez wydanie prawomocnego orzeczenia niezgodnego z prawem, bez uprzedniego stwierdzenia niezgodności tego orzeczenia przez Sąd Najwyższy.

W dalszej kolejności należało rozważyć czy zostały spełnione przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej w niniejsze sprawie. Jak już wskazano, w przypadku odpowiedzialności deliktowej Skarbu Państwa wina nie jest przesłanką odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną czynem niedozwolonym. Konieczne jest jednak, aby działanie lub zaniechanie sprawcy szkody były niezgodne z prawem. Pojęcie „niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie” wyrażone w art. 417 k.c. należy rozumieć w węższym znaczeniu niż pojęcie bezprawności w kontekście wykładni art. 415 k.c. Przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie rozumie się działania lub zaniechania sprzeczne z obowiązującym porządkiem prawnym sensu stricto tj. z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi, rozporządzeniami wydanymi na podstawie delegacji ustawowej, aktami prawa miejscowego lub prawem unijnym, a więc ze skonkretyzowanymi nakazami i zakazami wynikającymi z normy prawnej, a nie z zasadami współżycia społecznego lub dobrymi obyczajami ( zob. wyrok SN z 17.03.2022 r., II CSKP 243/22).

Na gruncie art. 417 ¹ § 2 k.c. za orzeczenie niezgodne z prawem uznaje się orzeczenie niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami,
z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć albo wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa, a zatem stanowiące „oczywistą
i rażącą obrazę prawa” ( zob. orz. SN z 07.07.2006 r., I CNP 33/06 i z 04.12.2013 r., II BP 6/13), przy czym nawet odstąpienie przez sąd od utrwalonej wykładni, jeżeli orzeczenie odpowiada standardom orzekania, nie oznacza jego niezgodności z prawem ( tak SN w orz.
z 14.02.2007 r., II CNP 70/06). Wadliwość orzeczenia powinna być oczywista i nie wymagać głębszej analizy prawnej ( zob. orz. SN z 26.04.2006 r., V CNP 79/05). Tego rodzaju sytuacja nie zachodzi wówczas, gdy sąd wybiera jeden z możliwych wariantów interpretacji przepisów, które stosuje w sprawie. Działalność orzecznicza sądów wymaga bowiem zapewnienia sędziom pewnego zakresu władzy dyskrecjonalnej, a ponadto polega ona na konieczności interpretacji i stosowania przepisów zawierających pojęcia nieostre i ocenne, co może prowadzić do przyjmowania różnych interpretacji przez sądy tych samych przepisów
w podobnych stanach faktycznych ( zob. orz. SN: z 07.07.2006 r., I CNP 33/06;
z 18.01.2006 r., II BP 1/05; z 13.06.2013 r., V CSK 328/12; z 20.03.2014 r., II CSK 293/13).

Według powodów, niezgodne z prawem działanie Sądu Najwyższego polegało na odmowie zadania pytania prejudycjalnego TSUE, co miało mieć bezpośredni wpływ na przyjęcie przez ten Sąd, iż powodowie w zawartej umowie kredytu nie mieli statusu konsumenta. W związku z tym powodowie zarzucili, że dotyczące ich sprawy rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego naruszyło art. 4 ust. 3 TUE poprzez uchybienie art. 267 ust. 3 TFUE.

Artykuł 267 TFUE stanowi, że Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej jest właściwy do orzekania w trybie prejudycjalnym: a) o wykładni Traktatów; b) o ważności
i wykładni aktów przyjętych przez instytucje, organy lub jednostki organizacyjne Unii.
W przypadku gdy pytanie z tym związane jest podniesione przed sądem jednego z Państw Członkowskich, sąd ten może, jeśli uzna, że decyzja w tej kwestii jest niezbędna do wydania wyroku, zwrócić się do Trybunału z wnioskiem o rozpatrzenie tego pytania. W przypadku gdy takie pytanie jest podniesione w sprawie zawisłej przed sądem krajowym, którego orzeczenia nie podlegają zaskarżeniu według prawa wewnętrznego, sąd ten jest zobowiązany wnieść sprawę do Trybunału.

Przyjęta w polskim orzecznictwie ścisła wykładnia podstawy odpowiedzialności Skarbu Państwa za bezprawie judykacyjne pozostaje w zgodzie z orzecznictwem TSUE, gdzie przyjęto, że ze względu na specyfikę funkcji sądowniczej oraz wymagania co do pewności prawa odpowiedzialność państwa z tytułu naruszenia prawa wspólnotowego orzeczeniem sądu krajowego orzekającego w ostatniej instancji powstaje tylko
w wyjątkowych przypadkach, gdy sąd w sposób oczywisty naruszył obowiązujące prawo ( wyrok TS z 30.09.2003 r., C-224/01, pkt 53). Celem ustalenia, czy przesłanka ta została spełniona, sąd krajowy rozpatrujący żądanie naprawienia szkody musi wziąć pod uwagę wszystkie elementy charakteryzujące przedstawioną mu sytuację, w tym stopień jasności
i precyzji naruszonej normy, umyślność naruszenia, wybaczalny lub niewybaczalny charakter naruszenia prawa, ewentualne stanowisko instytucji wspólnotowej, a także uchybienie przez sąd krajowy obowiązkowi zwrócenia się z pytaniem prejudycjalnym zgodnie z art. 267 ust. 3 TFUE. Przesłanka ta jest spełniona, jeżeli rozpatrywane orzeczenie zostało wydane
z oczywistym naruszeniem orzecznictwa TSUE w tym zakresie ( wyrok TS z 13.06.2006 r.,
C-173/03, pkt 32).

W orzecznictwie TSUE wskazano również, że sądy krajowe, od którego orzeczeń nie przysługuje środek odwoławczy, są zwolnione z obowiązku wystąpienia z pytaniem prejudycjalnym w trybie art. 267 TFUE, jeżeli stwierdziły, że kwestia interpretacji prawa unijnego nie jest istotna dla rozstrzygnięcia sprawy albo że istnieje utrwalone orzecznictwo TSUE w danej kwestii ( acte eclaire), a także gdy prawidłowa wykładnia prawa unijnego jest oczywista i nie pozostawia miejsca na żadną rozsądną wątpliwość ( acte clair) ( tak TS
w wyrokach: z 27.03.1963 r., C-28-30/62; z 22.12.2022 r., C-83/21; z 15.10.2024 r.,
C- 144/23).

Sąd Najwyższy jest sądem ostatniej instancji i jego orzeczenia nie podlegają zaskarżeniu według prawa wewnętrznego. Jednakże, zgodnie z przytoczonymi wyżej zasadami, obowiązek zadania przez ten Sąd pytania prejudycjalnego TSUE istnieje tylko wtedy, gdy poweźmie on wątpliwość co do ważności bądź wykładni aktu prawa wspólnotowego. W rozważanym tu postępowaniu ze skargi kasacyjnej powodów Sąd Najwyższy nie powziął wątpliwości co do prawidłowego stosowania przepisów prawa wspólnotowego, przez co nie dostrzegł potrzeby dokonywania wykładni przez TSUE art 2 lit. b dyrektywy 93/13/EWG. Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku wydanego w sprawie powodów odniósł się do istniejącej już wykładni prawa unijnego w materii objętej wnioskowanym pytaniem prejudycjalnym. Rozważając czy powodom przysługuje status konsumentów w rozumieniu art. 22 ^{( 1)} k.c., w przypadku, gdy zawarta przez nich czynność prawna służyła mieszanym celom, Sąd Najwyższy powołał się na motywy aktów prawa unijnego, zgodnie z którymi osoba zawierająca taką umowę powinna być uznawana za konsumenta, jeżeli cel związany z działalnością gospodarczą lub zawodową jest do tego stopnia ograniczony, że nie jest dominujący w kontekście całej umowy. Sąd Najwyższy odwołał się także do orzecznictwa TSUE – wyroku z 8 czerwca 2023 r., C-579/21,
w którym uznano, że pojęcie konsumenta na gruncie art. 2 lit. b dyrektywy 93/13/EWG,
z uwagi na jej cel w postaci ochrony strony słabszej w stosunku do drugiego kontrahenta pod względem siły negocjacyjnej oraz stopnia poinformowania, powinno być szerokie, jednak skorzystanie przez osobę fizyczną z ochrony, jaką gwarantuje dyrektywa, w przypadku umów mieszanych jest uzasadnione „w pewnych okolicznościach”. W ocenie TSUE pojęcie „konsumenta” w rozumieniu art. 2 lit b. dyrektywy 93/13 obejmuje osobę, która zawarła umowę kredytu do użytku częściowo związanego z jej działalnością gospodarczą lub zawodową, a w części niezwiązanego z tą działalnością, wspólnie z innym kredytobiorcą, który nie działał w ramach swojej działalności gospodarczej lub zawodowej, jeżeli cel działalności gospodarczej lub zawodowej jest tak ograniczony, że nie jest on dominujący
w ogólnym kontekście umowy. TSUE podniósł też w powyższym orzeczeniu, że w celu ustalenia, czy dana osoba jest objęta zakresem pojęcia „konsumenta” w rozumieniu wyżej wskazanego przepisu, a w szczególności, czy gospodarczy cel umowy kredytu zawartej przez tę osobę jest tak ograniczony, że nie jest on dominujący w ogólnym kontekście tej umowy, sąd jest zobowiązany uwzględnić wszystkie istotne okoliczności towarzyszące tej umowie, zarówno ilościowe, jak i jakościowe, takie jak w szczególności podział wykorzystania pożyczonego kapitału na działalność zawodową i pozazawodową, a w przypadku większej ilości kredytobiorców okoliczność, że tylko jeden z nich realizuje cel gospodarczy lub że kredytodawca uzależnił udzielenie kredytu przeznaczonego na cele konsumenckie od częściowego przeznaczenia pożyczonej kwoty na spłatę długów związanych z działalnością gospodarczą lub zawodową. Odwołując się m.in. do przytoczonych tez wynikających
z wyroku TSUE, Sąd Najwyższy stwierdził, że nie było możliwe przyznanie powodom przymiotu konsumenta na gruncie przedmiotowej umowy kredytu, gdyż dokonana czynność prawna była bezpośrednio związana z prowadzoną przez powoda działalnością gospodarczą. Stanowisko takie uzasadnione było w kontekście dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych, że kredyt udzielony powodom był prawie w całości (aż w 96,58%) przeznaczony na cele związane z działalnością gospodarczą, w szczególności na rozbudowę hotelu, zakup nieruchomości przylegających do tego hotelu oraz spłatę kredytów związanych
z działalnością gospodarczą. Tym samym konsumencki cel powyższej umowy stanowił zaledwie jej znikomy procent i nie był wystarczający do podważenia charakteru umowy.

W świetle powyższych okoliczności, za niezasadny należy uznać sformułowany przez powodów w niniejszej sprawie zarzut naruszenia przez Sąd Najwyższy art. 267 ust. 3 TFUE. Sąd orzekający w niniejszej sprawie stoi na stanowisku, że Sąd Najwyższy przy rozstrzyganiu skargi kasacyjnej powodów nie miał obowiązku uwzględnienia ich wniosku o skierowanie pytania prejudycjalnego do TSUE. W kontekście opisanych ustaleń faktycznych co do przeznaczenia kredytu zaciągniętego przez powodów, nie istniały uzasadnione wątpliwości co do wykładni prawa unijnego, zwłaszcza że istniało już orzecznictwo TSUE dotyczące tej materii, na które Sąd Najwyższy powołał się i które uwzględnił wydając swoje rozstrzygnięcie. Nie ma zatem podstaw stwierdzenia, że orzeczenie Sądu Najwyższego oddalające skargę kasacyjną powodów, bez uprzedniego zadania pytania prejudycjalnego TSUE, zostało wydane z naruszeniem prawa. Kwestionowany przez powodów wyrok Sądu Najwyższego nie może być w tych konkretnych okolicznościach uznany za wydany w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni przepisów i w konsekwencji za stanowiący oczywistą
i rażącą obrazę prawa. Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego, należycie umotywowane
z odwołaniem do przepisów prawa UE i orzecznictwa TSUE, odpowiadało standardom orzekania.

Jako że powodowie nie wykazali, by wydane przez Sąd Najwyższy orzeczenie było niezgodne z prawem, jako wydane z naruszeniem art. 267 ust. 3 TFUE, co powodowie uznawali za źródło szkody, to niespełnienie tej podstawowej przesłanki skutkować musiało oddaleniem powództwa, bez potrzeby badania, czy pozostałe przesłanki odpowiedzialności deliktowej istnieją. W przypadku braku bezprawnego zachowania po stronie jednostki organizacyjnej pozwanego Skarbu Państwa pozbawione podstaw jest badanie przez sąd, czy spełniona została przesłanka istnienia związku przyczynowego między szkodą a takim zachowaniem. Związek przyczynowy wskazany w art. 361 § 1 k.c. musi zachodzić między ustalonym bezprawnym zachowaniem sprawcy a wyrządzoną szkodą. Nie jest zatem możliwe określenie, czy związek taki występuje, jeżeli nie doszło do określonego, bezprawnego zachowania. W rezultacie nie było podstaw do przypisania Skarbowi Państwa względem powodów odpowiedzialności odszkodowawczej deliktowej na podstawie art. 417 ¹ § 2 k.c.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd oddalił powództwo na podstawie powołanych przepisów.

Orzekając o kosztach postępowania Sąd kierował się zasadą odpowiedzialności za wynika procesu, wyrażoną w art. 98 § 1 k.p.c. Powodowie, jako przegrywający sprawę, obowiązani są zwrócić pozwanemu koszty postępowania niezbędne do celowej obrony, którą stanowiły koszty zastępstwa procesowego w stawce 10.800 zł, ustalonej stosownie do § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1964) w zw. z art. 99 k.p.c. Koszty te należało zasądzić na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z art. 32 ust. 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1192).